Nguồn nước trong cảnh quan núi lửa
Fuente Santa là phương án nhà tắm khoáng do AMID.cero9 thực hiện cho cuộc thi năm 2015 ở Fuencaliente, phía nam đảo La Palma. Khu vực này thuộc quần đảo Canary của Tây Ban Nha, nơi các đợt phun trào đã nhiều lần làm thay đổi đường bờ và mặt đất. Địa điểm được mô tả trong hồ sơ nằm gần bãi biển, dưới một vách núi lửa cao khoảng 150 mét. Mặt nền dung nham tại đây gắn với đợt phun trào Teneguía năm 1971.
Nguồn nước nóng Fuente Santa từng bị vùi lấp trong một đợt phun trào vào thế kỷ XVII và được tìm lại vào đầu thế kỷ XXI. Phương án đưa hoạt động tắm khoáng trở lại trong chính cảnh quan này. Thay vì tách các bể thành một tòa nhà có hình khối khép kín, nhóm thiết kế bố trí chúng thành những lớp trải rộng trên mặt đất. Biển ở phía trước, nền đá đen và vách dốc phía sau cùng tham gia vào cách tổ chức không gian.
Hai mặt nước ở hai cao độ
Cấu trúc chính của dự án là hai lớp cảnh quan bể tắm chồng lên nhau. Giữa chúng có một bản mái màu đen, dày và rỗng bên trong, với mép ngoài gãy khúc. Hình dạng và màu của mái được các kiến trúc sư liên hệ với bề mặt dung nham xung quanh. Trên mái là một hệ bể ngoài trời; phía dưới là những bể khác nằm trong không gian có che phủ. Cả hai lớp đều có những khoảng hướng ra biển.
Các bể được thiết kế khác nhau về kích thước, độ sâu và độ mặn. Bề mặt nhựa màu trong lòng bể làm thay đổi sắc nước, tạo những mảng sáng trên nền đen. Mô hình thể hiện rõ sự đối lập này: những bể có màu xuất hiện như các vùng nhỏ nằm trong một mặt nền tối liên tục. Cảnh quan nhân tạo không được trải đều thành một lớp phủ kín; giữa các phần xây dựng vẫn có những dải dung nham hiện hữu.
Những bể ngoài trời trên mái
Ở cao độ trên, các bể được lặp lại theo một nhịp tương đối đều. Chúng tạo thành một trường hình học có trật tự, khác với các đường gãy và độ nhám của nền núi lửa. Người tắm ở lớp này nằm gần đường chân trời, phía trên phần không gian có mái của tầng dưới. Trên mặt bằng mái, các bể được phân bố thành chuỗi, trong khi mép công trình biến đổi theo giới hạn của phần đất có thể sử dụng.
Những mặt nước trên cao không chỉ là phần kết thúc của công trình. Vị trí của chúng còn liên quan tới hình dạng trần và các lỗ lấy sáng ở bên dưới. Tại một số nơi, hình học bể giao với hệ vòm của mặt dưới, tạo thành các khoảng mở đưa ánh sáng xuống thấp. Vì vậy, mặt bằng hai cao độ được thiết kế đồng thời: hình dáng phía trên và không gian phía dưới có quan hệ trực tiếp qua độ dày của mái.
Các bể dưới mái và những ô sáng
Ở phía dưới, các bể có đường nét mềm và không đều, đi theo độ dốc địa hình. Các bề mặt trắng và xanh được đặt trong một không gian có nền tối hơn, dưới hệ trần gồm nhiều vòm và dạng chỏm. Các kiến trúc sư mô tả lớp này như một cảnh quan khác với trường bể đều nhịp phía trên. Khoảng cách từ mặt nước tới mái, kích thước từng khoang và vị trí các lỗ mở tạo ra những phần không gian có đặc điểm khác nhau.
Các ô sáng tròn trên trần đưa ánh sáng trực tiếp xuống một số vùng nước. Những cạnh mở quanh công trình cho phép nhìn ra biển và tiếp xúc với không khí ngoài trời, trong khi mái che giảm phần phơi nắng và tạo các khoảng được chắn gió. Hồ sơ thể hiện đây là điều kiện không gian được đề xuất cho khu tắm khoáng. Không có sự chuyển đổi thành một chuỗi phòng kín hoàn toàn; phần dưới mái vẫn giữ nhiều tiếp xúc với địa hình và cảnh quan ven bờ.
Các phòng phục vụ trong độ dày của mái
Bản mái ở giữa hai lớp bể không phải một tấm đặc đồng nhất. Bên trong có các dãy dầm bê tông sâu, đặt song song theo nhịp đều và tựa xuống những vị trí phù hợp trên địa hình. Các khoảng rỗng trong hệ này chứa những phần phục vụ như nơi kiểm tra sức khỏe, phòng massage, khu thay đồ và tủ cất đồ. Tổ chức đó đưa nhiều hoạt động phụ trợ vào giữa hai tầng tắm, thay vì đặt thêm một khối nhà tách rời bên ngoài.
Nhà hàng, sân hiên và các vùng nghỉ được bố trí dọc theo chu vi, ở những vị trí có quan hệ với cảnh biển. Các chức năng sử dụng và hệ kết cấu vì thế cùng tham gia định hình độ dày của lớp mái. Trên bản vẽ, các dầm thẳng tạo trật tự bên trong, còn mép ngoài gãy khúc và các bể cong làm thay đổi ranh giới với địa hình. Hai cách tổ chức hình học cùng tồn tại trong một phương án.
Ranh giới mở về phía bờ biển
Thuyết minh đề xuất dành những bể ngoài cùng, không có mái che, cho người dân đảo sử dụng tự do. Đây là một nội dung của phương án, không phải thông tin về một dịch vụ đang vận hành. Các bể này kéo hoạt động tắm ra gần phần cảnh quan mở, nơi đường biên giữa khu nhà tắm và nền dung nham trở nên thưa hơn. Những phần nền đá còn lại tiếp tục xuất hiện giữa các bề mặt nước và các đoạn xây dựng.
Nhóm thiết kế nhắc tới các công trình của César Manrique tại Lanzarote, trong đó có Jameos del Agua, như một tham chiếu về quan hệ giữa kiến trúc, nước và địa chất núi lửa. Với Fuente Santa, quan hệ đó được triển khai qua hai cao độ bể, lớp mái đen và những khoảng mở nhìn ra đại dương. Các hình công bố gồm mô hình, sơ đồ, mặt bằng và phối cảnh của cuộc thi; chúng thể hiện một đề xuất thiết kế, chưa xác lập việc công trình đã được xây dựng.
