Chuyển một nơi ở cho người cao tuổi thành căn hộ gia đình
Résidence Orizon nằm tại Mérignac, trong vùng đô thị Bordeaux. Dự án bắt đầu từ một khối nhà dài xây dựng trong thập niên 1960, từng chứa các phòng ở nhỏ dành cho người cao tuổi. Chủ đầu tư Aquitanis tổ chức lại khu đất để tiếp tục sử dụng công trình này dưới hình thức nhà ở xã hội cho các gia đình.
Hồ sơ của Aquitanis ghi nhận 59 căn hộ trong phần do Bruther thực hiện, bàn giao năm 2018. Đây là con số của công trình hoàn thành, khác với chương trình 60 căn hộ ở giai đoạn thiết kế. Trên cùng khu đất, một cơ sở mới dành cho người cao tuổi do HPL Architectes thiết kế được xây dựng như một hạng mục riêng.
Khối nhà cao trong một khu đất thoáng
Công trình cũ cao khoảng 20 mét, đứng giữa một khu đất có nhiều khoảng mở. Hình dáng dài và cao khiến nó khác với những nhà thấp tầng xung quanh. Khoảng đất này không chỉ là nền đặt tòa nhà: nó tham gia vào việc bố trí các phần mở rộng, tuyến tiếp cận và những không gian bên ngoài khu ở.
Phương án của Bruther giữ khối cao làm thành phần chính, đồng thời bổ sung các thể tích thấp hơn. Các phần mới không xếp thành một dãy thẳng kéo dài. Chúng lệch góc so với nhà cũ, mở ra những khoảng trống giữa các khối và tạo các hướng tiếp cận khác nhau trên khu đất.
Thay đổi đơn vị ở bên trong kết cấu cũ
Việc chuyển từ các phòng nhỏ sang căn hộ gia đình làm thay đổi cách sử dụng lưới kết cấu. Trong thuyết minh thiết kế, những tường bê tông chịu lực được mở tại các vị trí xác định để nối các khoang kế cận. Thay vì mỗi nhịp chỉ gắn với một đơn vị ở nhỏ, các nhịp được kết hợp thành những căn hộ rộng hơn.
Các căn hộ được tổ chức với khu sinh hoạt và các phòng ngủ thành những phần riêng trong mặt bằng. Thiết kế mô tả các căn có diện tích khoảng 70 mét vuông trong phạm vi xử lý khối cũ. Những biến đổi này diễn ra cùng với việc mở rộng chiều sâu, chứ không chỉ là thay vách ngăn trong giới hạn diện tích ban đầu.
Bổ sung chiều sâu cho phòng và ban công
Một dải rộng bốn mét được bổ sung vào chiều dày công trình trong phương án. Dải này chia thành hai phần: khoảng hai mét dành cho việc nới rộng các phòng phía trong và hai mét cho ban công ngoài trời. Vì vậy, mặt đứng mới nằm xa hơn so với ranh giới phòng của tòa nhà cũ.
Các ban công được bố trí hướng nam. Phòng sinh hoạt và phòng ngủ nhận thêm diện tích đồng thời có quan hệ gần hơn với khoảng ngoài trời. Trên mặt cắt, phần mới không chỉ là một lớp lan can gắn vào mặt nhà; nó nối tiếp sàn ở, thay đổi chiều sâu không gian và vị trí của lớp bao che.
Tách giao thông đứng khỏi khối ở
Phương án đưa lõi giao thông đứng sang một thể tích riêng ở phía ngoài. Từ lõi này, các lối đi trên cao kết nối về tòa nhà và các phần bổ sung. Vị trí tách ra ngoài giúp tổ chức lại đường tiếp cận căn hộ trong khi phần kết cấu chính của khối cũ vẫn được giữ.
Những đoạn nối không tạo thành một hành lang kín nằm sâu giữa hai dãy phòng. Chúng xuất hiện như các cầu đi bộ bên ngoài, nối các khối ở những cao độ tương ứng. Hệ thống này làm cho quan hệ giữa thang, tầng ở và không gian bên ngoài hiện ra rõ trong bố cục tổng thể.
Những phần mở rộng có loại căn hộ khác nhau
Các khối thấp trong hồ sơ thiết kế có chiều cao khác nhau ở phía đông và phía tây. Một phần chứa căn hộ phát triển trên cùng một sàn, với các phòng hướng ra cảnh quan xung quanh. Phần còn lại được bố trí các căn hộ thông tầng, vì vậy cách tổ chức cửa và chiều cao không gian khác với các căn hộ một tầng.
Những ô kính cao hai tầng gắn với loại căn hộ thông tầng, thay vì được áp dụng như một mô típ trang trí đồng nhất. Chúng xuất hiện cùng các phần nhà mới, trong khi khối cũ giữ tổ chức tầng lặp lại. Sự khác nhau về chiều cao và loại căn hộ được đặt trong một tổng thể có chung hệ giao thông ngoài.
Tầng đất và đề xuất sử dụng mái
Trong phương án cải tạo, phần tầng đất của khối dài được mở để bố trí chỗ đỗ xe giữa các cột. Thao tác này làm thay đổi quan hệ giữa tòa nhà và mặt đất: khối ở phía trên vẫn liên tục, còn phía dưới có những khoảng nhìn xuyên qua khu đất. Bãi xe nằm trong phạm vi chân nhà thay vì tạo thành một khối kín khác.
Hồ sơ thiết kế cũng đề xuất một mái có thể tiếp cận với những hoạt động ngoài trời và các phần che trong suốt. Đây là nội dung của phương án được công bố trong quá trình phát triển dự án. Tài liệu của chủ đầu tư xác nhận việc bàn giao khu ở nhưng không mô tả riêng việc thực hiện từng thiết bị trên mái.
Hai chương trình cùng hiện diện trên khu đất
Sau chuyển đổi, khu đất vẫn có chức năng dành cho người cao tuổi, nhưng chức năng này nằm trong công trình mới của HPL. Khối do Bruther cải tạo trở thành các căn hộ gia đình. Hai phạm vi thiết kế cùng tham gia vào việc tổ chức khu ở, với đối tượng sử dụng và loại đơn vị ở khác nhau.
Trong danh mục công trình của Aquitanis, Orizon gồm căn ba phòng và bốn phòng theo cách gọi nhà ở của Pháp. Những con số này mô tả số phòng chính, gồm phòng sinh hoạt và phòng ngủ, không phải số phòng ngủ riêng. Tòa nhà cũ tiếp tục tồn tại với những đơn vị ở lớn hơn, bên cạnh phần xây mới trên cùng khu đất.
