Cải tạo từng phần một quần thể bảo tàng

Dự án của Gigon/Guyer tại Bảo tàng Giao thông Thụy Sĩ ở Lucerne bắt đầu từ cuộc thi năm 1999. Chương trình không chỉ yêu cầu một tòa nhà riêng mà còn đặt vấn đề cải tạo dần quần thể có nhiều nhà trưng bày các phương tiện khác nhau. Sau một thời gian phát triển, công việc được tiếp tục năm 2005 với hai bộ phận chính: khối vào mới và nhà trưng bày giao thông đường bộ thay thế công trình cũ.

Khối vào được đưa vào sử dụng cuối năm 2008; nhà đường bộ và sân mới tiếp tục mở cửa năm 2009. Hai nhà mới có cách thể hiện khác nhau nhưng cùng liên hệ với một sân mở ở giữa, gọi là Arena. Sân được để trống cho triển lãm tạm thời và hoạt động ngoài trời, thay vì lấp đầy bằng những phòng kín. Các khối hiện hữu quanh đó tiếp tục tạo thành một quần thể, trong đó đường đi và khoảng chung quan trọng bên cạnh từng loại hiện vật.

Khối vào nối những công trình có sẵn

Tòa nhà vào nằm dọc Lidostrasse, liên kết những bộ phận như rạp phim, nhà trưng bày đường sắt và khu tháp cạnh nhà chiếu thiên văn. Tầng thấp chứa quầy vé, cửa hàng và hai nhà hàng. Một nhà hàng quay về phía hồ, nhà hàng tự phục vụ mở nhiều nhánh về sân Arena. Khối vào vì vậy có các hướng hoạt động khác nhau, không chỉ là một mặt tiền và một cửa kiểm soát.

Tầng trên có không gian trưng bày truyền thông, lối vào mới của nhà chiếu thiên văn và các phòng phục vụ. Cao hơn là khu hội nghị với phòng lớn và các phòng họp nhỏ. Khoảng mở lớn trong sàn sảnh tạo đường nhìn xuyên qua các tầng. Trong ảnh nội thất, các cầu, lan can và mép sàn hiện trên nền trần tối, trong khi ánh sáng từ cửa ngoài làm rõ vùng tiếp cận ở tầng thấp.

Sảnh và khoảng nhìn qua các tầng trong khối vào.Ảnh: Hisao Suzuki / Lukas Peters

Những bộ phận cơ khí sau kính

Mặt đứng khối vào có các tấm kính lớn đặt trước một lớp hiện vật cơ khí. Bánh xe, cánh quạt, vành, bánh răng, vôlăng và những chi tiết khác được treo trên lưới đỡ, trước lớp cách nhiệt của nhà. Chúng nằm trong một khoảng được bảo vệ phía sau kính, khiến vỏ công trình đồng thời trở thành một nơi trưng bày. Người đi ngoài đường có thể thấy những bộ phận liên quan đến chuyển động trước khi vào trong bảo tàng.

Từ phía chính diện, các chi tiết tạo một trường hình tròn và đường cong dày đặc. Khi nhìn xiên, phản chiếu trên kính có thể che bớt chúng. Cửa sổ dài và những đoạn kính trống vẫn phân biệt với vùng có các bộ phận treo. Lớp mặt đứng không sử dụng một họa tiết in mô phỏng máy móc, mà tập hợp những vật thể có hình dạng và kích thước khác nhau trong cùng một hệ khung.

Chi tiết cơ khí được trưng bày sau lớp kính mặt đứng.Ảnh: Hisao Suzuki / Lukas Peters

Nhà trưng bày đường bộ thay đổi phương án

Phương án ban đầu của nhà giao thông đường bộ từng có ba tầng, mặt kính chịu lực và những đường dốc ngoài. Dự án được phát triển lại thành khối hai tầng đơn giản hơn, có những đặc điểm gần nhà để xe và xưởng sửa chữa. Bên trong, các ô tô được đặt trên một hệ giá nhiều tầng, sử dụng thiết bị nâng cơ khí để đưa một xe tới vị trí xem gần. Hiện vật vì thế không chỉ xếp cố định trên mặt sàn.

Các vùng sàn mở còn lại dành cho triển lãm theo chủ đề. Xưởng cho thấy hoạt động bảo trì và sửa xe như một phần nội dung của bảo tàng. Ảnh giai đoạn hoàn thiện cho thấy hệ giá cao, thang cuốn và những sàn rộng trước khi toàn bộ hiện vật được sắp đặt. Những bộ phận vận chuyển trong nhà liên hệ trực tiếp với cách trưng bày các phương tiện có kích thước và khối lượng lớn.

Nhà đường bộ ở giai đoạn hoàn thiện nội thất, trước khi bày đầy hiện vật.Ảnh: Hisao Suzuki / Lukas Peters

Mặt đứng bằng biển báo giao thông

Khối nhà đường bộ được bọc bằng các biển giao thông kim loại có nhiều kích thước, màu và loại chữ. Chúng gồm biển chỉ hướng, địa danh, thông tin và các quy định đi đường. Ý tưởng dùng kim loại thân xe từng được xem xét, nhưng lớp bọc cuối cùng sử dụng những tấm biển. Các biển ghép cạnh nhau tạo một mặt tường kín phần lớn, khác với lớp kính chứa chi tiết cơ khí của nhà vào.

Ở phía quay về công trình lân cận, biển được lắp ngược để lộ mặt kim loại phía sau. Vì vậy, không phải mọi mặt đều là một tập hợp chữ và màu giống nhau. Ảnh nhìn quanh khối nhà cho thấy mặt xanh với tên đường, mặt nhiều loại biển và mặt chủ yếu là kim loại. Những tấm vốn dùng để hướng dẫn người di chuyển trên đường được đưa vào một vai trò vật liệu bao che cố định.

Mặt nhà đường bộ ghép bằng các biển chỉ hướng.Ảnh: Hisao Suzuki / Lukas Peters

Sân Arena và những đường nối

Giữa các khối, Arena giữ một mặt bằng mở để tổ chức những hoạt động không phù hợp với phòng triển lãm cố định. Các cửa ở tầng thấp, nhà hàng và lối đi từ khối vào đều liên hệ với sân. Bảo tàng vẫn gồm nhiều nhà riêng cho những nhóm phương tiện, nhưng tuyến tiếp cận chung và khoảng sân giúp nối chúng trong một hành trình. Phần mới không thay thế toàn bộ các công trình đã có.

Hai cách xử lý mặt đứng cũng phân biệt chương trình: khối vào sử dụng kính và những chi tiết chuyển động, còn nhà đường bộ có lớp biển báo bao quanh không gian chứa xe. Cả hai đưa vật thể thuộc lĩnh vực giao thông ra phía ngoài nhà, nhưng bằng cấu tạo khác nhau. Sự thay đổi của quần thể năm 2009 gồm cả sảnh, đường đi, sân mở, hệ trưng bày và những lớp vỏ này.

Những biển báo nhiều loại tạo lớp bao che bên ngoài.Ảnh: Hisao Suzuki / Lukas Peters
Đọc thêm +