Khoảng trống ở cuối dãy phố
168 Upper Street nằm ở góc phía bắc của một dãy nhà thế kỷ XIX tại Islington, London. Dãy có những khối ở hai đầu và phần giữa được tổ chức tương đối đối xứng. Một đầu bị hư hại trong Chiến tranh thế giới thứ hai rồi bị phá dỡ, để lại khu đất trống trong thời gian dài. Công trình mới được đặt vào vị trí đó, nối lại đường biên phố bằng một khối nhà có cửa hàng ở dưới và nhà ở bên trên.
Aria, đơn vị kinh doanh nội thất địa phương, mua khu đất năm 2012 và tổ chức cuộc thi thiết kế. Phương án của Groupwork được xây dựng trong giai đoạn 2014–2017. Hình bao mới nhắc lại chiều cao, các gờ và nhiều chi tiết của phần nhà đã mất, nhưng không sử dụng đúng cách xây của công trình thế kỷ XIX. Toàn bộ lớp vỏ có sắc đỏ của đất nung, còn những ô kính được đặt ở các vị trí không hoàn toàn trùng với các khung trang trí trên mặt ngoài.
Hình dáng cũ trong một lớp vỏ đúc
Các hình ảnh lịch sử và phần công trình đối xứng còn lại được dùng để dựng mô hình cho mặt đứng mới. Những gờ cửa, đầu cột, chân tường và các dải trang trí được chuyển thành hình của khuôn. Hệ vỏ được đúc từ hỗn hợp bê tông có thành phần đất nung. Nó có vai trò chịu lực, đồng thời tạo mặt ngoài và một phần mặt trong của công trình, thay vì chỉ làm lớp trang trí đặt trước một khung nhà độc lập.
Theo mô tả của Groupwork, cách tái hiện này cố ý không hoàn toàn chính xác. Một số chi tiết lệch, trượt hoặc mất nét, gắn với ý niệm về việc nhớ lại quá khứ không nguyên vẹn. Đó là diễn giải được tác giả nêu trực tiếp, không phải kết luận về chất lượng thi công. Trên ảnh mặt đứng, các cửa kính và mảng vỏ đặc cắt qua những đường trang trí, nên có thể đồng thời thấy hình dạng tham chiếu cũ và những vị trí mở theo nhu cầu ở hiện tại.
Khuôn số và các đợt đổ vật liệu
Mô hình ba chiều được chuyển thành những tấm khuôn polystyrene cắt bằng máy điều khiển số. Webb Yates ghi nhận khuôn được lắp theo các dải ngang cao khoảng 1,2 mét, rồi đổ vật liệu theo chu vi trong từng đợt. Sau khi vật liệu đạt trạng thái cần thiết, khuôn được tháo và phần còn bám được làm sạch. Các sàn gỗ CLT bên trong được chế tạo riêng để lắp vào những điểm đỡ đã được khảo sát.
Bề mặt hoàn thiện không giống các viên gạch xếp thành hàng. Màu đỏ liên tục qua những gờ nổi, hốc và phần tường phẳng; các dấu khuôn và mép đợt đổ vẫn có thể nhận ra khi nhìn gần. Một số cửa mở cắt qua vùng vốn có trang trí đúc, tạo cạnh thẳng mới trên một hình bao nhiều gờ. Ở mặt cửa hàng, các cột và khung đúc cùng màu với phần trên, trong khi kính và đồ trưng bày nằm ở sâu hơn, sau đường biên phố.
Cửa hàng ở tầng phố
Tầng dưới là không gian bán và giới thiệu đồ nội thất của Aria. Những ô kính lớn nằm ở các mặt hướng ra đường, để người bên ngoài nhìn vào phần trưng bày. Trong phòng, mặt tường có sắc đỏ của lớp vỏ, còn trần gỗ, nền màu xám và đồ trưng bày giữ những bề mặt khác nhau. Khách bước qua cửa từ vỉa hè vào một không gian có thể nhìn sang các mặt phố bên cạnh.
Mặt bằng phân biệt lối vào thương mại với đường đi lên khu nhà ở. Tại tầng dưới mặt đất có các phần kho và phụ trợ. Các không gian này nằm sau lớp mặt đứng liên tục, nhưng không cùng tuyến tiếp cận với các căn hộ ở tầng trên. Từ ngoài nhìn vào, bàn, đèn, ghế và các vật dụng được sắp thành nhóm trước những mảng tường đúc. Tỷ lệ cửa lớn ở tầng phố khác các ô nhỏ hơn và vị trí mở bất quy tắc của những tầng ở phía trên.
Lối vào căn hộ và cầu thang
Cửa vào nhà ở dẫn tới một tuyến riêng cạnh cửa hàng. Cầu thang đi lên giữa các bức tường có bề mặt thô và những mặt gỗ sáng. Ảnh chụp từ dưới cho thấy các bậc và mặt dưới cầu thang tạo các đường ngang liên tiếp trong một khoảng tương đối hẹp. Khung cửa, tay vịn và những ô mở nhỏ xuất hiện trên đường đi, thay vì một sảnh lớn chiếm phần lớn mặt tiền.
Tại các tầng, tuyến chung liên hệ với những vùng ở có hình dạng theo góc phố. Mặt bằng một số căn có nhiều phòng cùng trên một cao độ, số khác kết nối với tầng trên hoặc sân cao. Cầu thang và các khu phụ trợ được đặt trong phần ít tiếp xúc mặt phố hơn, để những cạnh có cửa dành cho các phòng sử dụng. Những đoạn tường đúc ở hành lang vẫn nhìn thấy bề mặt vật liệu, trong khi phần gỗ của sàn và cánh cửa tạo các lớp lắp ghép bên trong.
Các mặt sàn gỗ phía sau vỏ đỏ
Các sàn bên trong sử dụng tấm gỗ CLT, có màu và bề mặt khác lớp vỏ đỏ. Một số căn để lộ gỗ ở trần, sàn và mặt tủ, trong khi tường ngoài có những gờ hoặc hốc đúc nhìn thấy từ phía phòng. Cách đặt cao độ sàn và ô cửa đáp ứng các phòng mới bên trong, nên chúng không luôn theo đúng các đường trang trí đã được diễn giải trên mặt ngoài.
Một ảnh phòng chung cho thấy bếp nằm trong dải tủ gỗ ở một đầu, bàn ăn gần cửa góc và ghế tiếp khách ở giữa. Các ô cửa có kích thước khác nhau, có cửa mở lớn nhìn vào nhà đối diện, có ô nhỏ đặt sát một phần gờ đúc. Cánh mở hoặc tấm đặc nằm sâu trong chiều dày của tường. Những lớp này tạo ra các hốc có bậu riêng, với khung kính gọn hơn nhiều so với hình trang trí lớn bao quanh chúng ngoài phố.
Khối tủ xoay và các phòng có thể đóng lại
Trong các căn hộ, Groupwork dùng các khối tủ đứng để chứa đồ, phòng phụ và những cánh phân chia. Một số khối có kệ mở ở một phía và mặt gỗ kín ở phía khác. Khi xoay, chúng có thể mở lối đi hoặc đóng một vùng thành phòng riêng. Các đường cong trên nền trong ảnh và bản vẽ ghi lại khoảng di chuyển của cánh, còn khe ở trên và dưới tách bộ phận này khỏi mặt sàn và trần.
Ở trạng thái khép, khối gỗ đọc như một mặt tủ lớn gần toàn chiều cao. Khi mở, có thể thấy sách và tuyến đi phía sau. Vùng bếp và phòng tắm cũng được đưa vào những hệ mặt tủ và cửa, thay vì luôn thể hiện thành các phòng có cửa khung riêng trên tường cố định. Các bộ phận này tạo ranh giới sử dụng trong căn hộ, còn hệ vỏ và các sàn chịu lực vẫn giữ vị trí của chúng trong khối nhà.
Những mặt cửa trên hai tuyến phố
Khối nhà ở góc có hai mặt phố nhìn được trong cùng một góc chụp. Các dải trang trí đỏ chạy qua góc, trong khi những cửa mới nằm ở các cao độ và kích thước khác nhau. Một số hình cửa cũ đã được đúc thành phần đặc, một số bị ô kính mới cắt ngang. Mép tiếp giáp với nhà bên cho thấy rõ sự khác nhau giữa vỏ mới gần đơn sắc và những bề mặt xây gạch, đá còn lại của dãy phố.
Trên cao, một số phần có sân hoặc khoảng lùi, tiếp tục cách tổ chức nhà ở phía sau lớp mặt đứng. Từ trong phòng nhìn ra, hình cửa mới đóng khung cảnh sinh hoạt của nhà đối diện; từ ngoài nhìn vào, hệ trang trí lớn vẫn là lớp thấy đầu tiên. Lối vào riêng, cửa hàng, các mặt sàn gỗ và những khối tủ xoay cùng nằm trong hình bao ấy. Bản vẽ và ảnh hoàn thiện ghi lại đồng thời lớp tham chiếu hình thức của dãy phố và cách chia phòng của công trình năm 2017.
