Khu đất dài và dốc nhẹ
Ca na Bärbel i en Tobias là phương án nhà ở tại Felanitx, Mallorca, do TEd’A arquitectes phát triển trong giai đoạn 2016–2018. Hồ sơ công bố trình bày thiết kế bằng bản vẽ, mô hình và thuyết minh. Ngôi nhà được nghiên cứu cho một khu đất hẹp, dài và có độ dốc nhẹ. Đầu thấp tiếp giáp đường vào, còn đầu cao có một khu cây gồm chủ yếu thông và cây bụi.
Vị trí đặt nhà nằm gần phần chuyển tiếp trước khi đi vào rừng thông. Theo tác giả, nơi này vừa có tầm nhìn xa về phía nam vừa tiếp cận bóng cây ở phía bắc. Hai phía tạo những điều kiện khác nhau cho cùng một công trình. Hình dạng ngôi nhà kéo dài theo đường đồng mức, thay vì đặt thành một khối sâu cắt ngang nhiều cao độ của khu đất.
Các gian phòng đặt cạnh nhau
Phương án gồm một chuỗi gian phòng có kích thước và tổ chức gần giống nhau. Các gian được đặt cạnh nhau, tạo một khối dài. Mỗi gian đồng thời nhìn về phía trước và phía sau: một hướng về rừng thông, hướng còn lại mở ra cảnh quan phía nam.
Cách ghép này giữ cho từng phòng có hai mặt tiếp xúc ngoài trời. Sự lặp lại tạo chiều dài của nhà, nhưng không biến mọi phòng thành cùng một không gian hoàn toàn giống nhau. Những khác biệt nằm ở mái, độ kín và cách lấy sáng phía trên. Trong mặt bằng, các gian được xác định rõ bằng những bức tường và cửa nối. Trong mặt cắt, chúng có hình dạng biến đổi, tạo ra một chuỗi không gian vừa có quy tắc chung vừa có đặc điểm riêng ở phần cao.
Hai cửa bằng nhau, hai chiều sâu khác nhau
Mỗi gian có một cửa về phía bắc và một cửa về phía nam. Hai ô mở được thiết kế cùng kích thước, nhưng cách đặt trong chiều dày mặt đứng khác nhau. Cửa phía bắc được cắt trực tiếp trên mặt ngoài hướng đến rừng. Cửa phía nam có phần lõm sâu khoảng một mét.
Độ sâu phía nam tạo một khoảng nhỏ trước mặt mở vào phòng, đồng thời che bớt nắng mạnh. Theo cách diễn tả của tác giả, cửa ở phía này có thể được xem như một phòng nhỏ nằm trong chiều dày mặt đứng. Cùng kích thước ô mở không đồng nghĩa với cùng quan hệ khí hậu và không gian. Một phía đưa tầm nhìn đến gần bóng cây, phía còn lại tạo phần che sâu trước cảnh quan rộng. Hai điều kiện ấy được lặp lại trong những gian đặt cạnh nhau của ngôi nhà.
Cửa nối nằm ở giữa các bức tường
Theo chiều dài nhà, các gian liên kết bằng hai cửa đặt cạnh nhau ở vùng giữa của tường. Phần góc phòng được giữ lại rõ ràng hai bên hệ cửa. Vì vậy, dù có thể đi xuyên qua chuỗi gian, mỗi phòng vẫn có các góc và giới hạn riêng.
Tổ chức này khác với việc loại bỏ hoàn toàn tường giữa các gian để tạo một phòng lớn duy nhất. Cửa nối cho phép liên hệ theo chiều dài, còn những phần tường giữ hình dạng của từng không gian. Đồng thời, các cửa ngoài ở hai đầu gian tạo liên hệ theo phương ngang ra rừng và cảnh quan. Hai hệ hướng cùng tồn tại: một hệ nối phòng với phòng, hệ còn lại nối từng phòng với ngoài trời. Mặt bằng được tạo bởi sự giao nhau của các quan hệ đó trong chuỗi gian lặp lại.
Những thay đổi bắt đầu trên cao độ 2,20 mét
Thuyết minh xác định phần trên cao độ khoảng 2,20 mét là nơi sự khác biệt giữa các gian trở nên rõ. Mái thay đổi từ phòng này sang phòng khác. Có gian nhận ánh sáng từ trên, có gian không; một số phần được che mái, một số phần mở ra ngoài trời. Độ kín theo chiều cao vì vậy không giống nhau trong toàn bộ chuỗi.
Những thay đổi này tạo liên hệ giữa các gian ở phần trên của tường và mái, bên cạnh đường nối qua cửa ở phía dưới. Mặt cắt không chỉ mô tả chiều cao phòng mà còn xác định cách những không gian tiếp xúc, nhìn qua hoặc được tách nhau. Hình khối phía trên không phải một mái đơn giản phủ đều toàn bộ dãy. Nó được phát triển theo từng gian, tạo các điều kiện chiếu sáng và bao che khác nhau trên nền mặt bằng có nhiều thành phần lặp lại.
Vị trí nhà trong hai phía cảnh quan
Hướng của phương án được tác giả liên hệ với embat, gió từ biển thổi vào đất liền ở Mallorca. Các gian có cửa hai phía và được đặt theo hình dạng khu đất. Thuyết minh xem quan hệ với gió, nắng và rừng như những điều kiện của việc chọn vị trí và tổ chức phòng, chứ không chỉ là phần cảnh quan thêm vào sau khi xác định hình khối.
Ở phía bắc, công trình nằm gần khu thông và cây bụi; phía nam là tầm nhìn dài trên phần đất thấp hơn. Chuỗi phòng phân bố dọc ranh giữa hai vùng này. Mái thay đổi theo gian, các cửa sâu ở phía nam và những mặt mở hướng rừng cùng thuộc một tổ chức được nghiên cứu trong phương án. Hồ sơ thiết kế không cung cấp một mốc hoàn thành xây dựng, nên các đặc điểm ở đây là cấu trúc không gian được đề xuất cho dự án tại Felanitx.
