Phương án đoạt giải tại Dorigny
Bâtiment des Sciences de la Vie là phương án của Baukunst và Bruther cho khu đại học Dorigny ở Lausanne. Phương án mang mã số 23071933, được chọn qua cuộc thi tổ chức năm 2016 và công bố kết quả đầu năm 2017. Chương trình kết hợp cơ sở giảng dạy và nghiên cứu khoa học sự sống của UNIL cùng các diện tích thực hành phục vụ EPFL.
Bài viết giới thiệu phương án cuộc thi và giai đoạn phát triển thiết kế ban đầu. Báo cáo của bang Vaud năm 2022 cho biết phương án đã được phát triển đến bước thiết kế sơ bộ, sau đó quy trình thực hiện được chuyển sang hình thức tổng thầu để giải quyết các vấn đề còn tồn tại. Những không gian mô tả dưới đây thuộc thiết kế của Baukunst và Bruther, không được trình bày như công trình đã hoàn thành.
Giữa hai cách tổ chức khu đại học
Vị trí dự án nằm ở chỗ tiếp xúc giữa hai cấu trúc không gian của khu đại học. Một phía có tuyến phân phối lớn liên kết các nhà và hệ hạ tầng; phía còn lại gồm những công trình đứng tương đối độc lập trong cảnh quan. Tòa nhà mới được đặt ở đầu tuyến giao thông chính và đồng thời hướng về vùng các khối nhà riêng lẻ.
Thiết kế lựa chọn một thể tích gọn thay vì chia chương trình thành nhiều cánh kéo dài. Mặt bằng gần vuông, với kích thước khoảng 72,6 × 63,8 mét, được tổ chức trên lưới kết cấu 8,8 mét. Các mặt ngoài liên hệ với cảnh quan rộng của khu đại học, hồ và những dãy núi phía xa.
Giảng dạy và nghiên cứu trong cùng một khối
Nhiệm vụ ban đầu phân biệt hai nhóm chương trình là đào tạo và nghiên cứu. Tuy nhiên, cả hai đều cần phòng thí nghiệm, không gian làm việc và những phòng phục vụ có yêu cầu tương tự. Phương án tập hợp các nhóm này trong một công trình chung, thay vì tách thành hai tòa nhà hoàn toàn độc lập.
Một dải giao thông liên tục ở phần giữa tổ chức sự phân chia và tiếp cận. Nó tạo đường đi chung nhưng vẫn xác định ranh giới giữa các vùng hoạt động. Chiều rộng lớn của mặt bằng được xử lý bằng cách chia thành những lớp có đặc điểm khác nhau, từ phần lõi ít ánh sáng đến vùng ngoài tiếp xúc trực tiếp với mặt đứng.
Các lớp không gian từ giữa ra ngoài
Ở trung tâm là những không gian khoa học không đòi hỏi ánh sáng tự nhiên. Vị trí này gắn với yêu cầu sử dụng của chúng, đồng thời để các diện tích thường xuyên có người làm việc nằm gần bên ngoài hơn. Văn phòng và phòng học bao quanh phần lõi, với những đoạn trong suốt hoặc khoảng nhìn giữa các phòng.
Ngoài cùng là một dải rộng chạy quanh chu vi. Dải này không được chia thành một hàng phòng thí nghiệm khác, mà được dự kiến như phần không gian bổ sung cho các hoạt động của người sử dụng. Các phòng làm việc có thể nhìn ra hoặc liên hệ với dải ngoài này trước khi tiếp xúc với lớp kính mặt đứng.
Sáu tầng ở giữa, ba khoảng cao ở biên
Mặt cắt của phương án thể hiện sáu cao độ sử dụng tại phần trung tâm, trong khi vùng chu vi được chia thành ba khoảng cao gấp đôi. Như vậy, các tầng bên trong không tương ứng trực tiếp với mọi đường chia trên mặt đứng. Chiều cao của vùng biên tạo ra một hệ tỷ lệ riêng bao quanh những phòng có kích thước thông thường.
Dải ngoài được mô tả với chiều cao thông thủy khoảng 8,2 mét. Những vị trí tiếp xúc giữa tầng làm việc và không gian này tạo ra các tầm nhìn ở nhiều cao độ. Người ở một tầng phía trong có thể nhìn sang phần không gian cao hơn một tầng đơn, với lớp kính ngoài nằm cách xa phòng.
Vùng vườn mùa đông quanh nhà
Dải chu vi được thiết kế như một vùng đệm có cây trồng trong chậu. Sàn tại một số vị trí sử dụng tấm kính truyền sáng, bổ sung cho ánh sáng đi qua mặt đứng. Các phòng phía trong không phải tất cả đều có cửa trực tiếp ra ngoài trời, nhưng có quan hệ với vùng sáng bao quanh nhà.
Bản vẽ cấu tạo phân biệt không gian làm việc với vùng nhiệt độ trung gian phía ngoài. Giữa chúng có vách kính, phần bệ và rèm. Phía ngoài cùng là hệ kính có thể mở theo điều kiện khí hậu. Vì vậy, lớp bao quanh gồm nhiều ranh giới nối tiếp, chứ không chỉ một tấm kính đặt ngay tại mép phòng thí nghiệm.
Ba kiểu mở của mặt kính
Mặt đứng chia thành phần chân, phần giữa và phần trên cùng. Ở tầng đất, các cánh kính lớn được đề xuất nâng ra ngoài đến góc gần vuông, tạo thành mái che trên khoảng tiếp cận. Khi đóng, chúng tiếp tục mặt đứng; khi mở, một phần bề mặt đứng chuyển thành bộ phận nằm ngang.
Ở vùng giữa, các tấm kính mở theo dạng cánh quay thông thường. Phần trên sử dụng những tấm mở nghiêng với góc nhỏ hơn để hình thành đoạn che ngoài mép mái. Ba cách vận hành này gắn với vị trí của từng phần trong mặt cắt và quan hệ của chúng với khoảng ngoài trời.
Kết cấu và lớp kỹ thuật trong bản vẽ
Chi tiết thiết kế thể hiện sàn bê tông và cột bê tông để lộ, cùng các bộ phận thép ở vùng bổ sung. Bên trong phòng làm việc có sàn kỹ thuật với lớp hoàn thiện cao su. Những thành phần này tạo khoảng dành cho hệ thống phục vụ hoạt động khoa học, trong khi các phòng vẫn được tổ chức trên lưới kết cấu lặp lại.
Ở vùng chu vi, lan can thép mạ kẽm, các lớp kính và bộ phận che nắng được thể hiện riêng. Bản vẽ cũng chỉ ra các rèm phục vụ riêng tư và cách điều chỉnh cánh mở. Toàn bộ nội dung này thuộc hồ sơ phương án, nơi kết cấu, phân khu phòng và lớp vườn mùa đông được phát triển đồng thời.
