Giữ mặt phố, thay đổi phần bên trong
Casa Entremurs nằm trong một dãy nhà phố ở Olot, quê hương và nơi đặt văn phòng của RCR Arquitectes. Dự án được thiết kế năm 2009 và thi công trong giai đoạn 2010–2012. Mặt đứng nhìn ra phố thuộc diện được bảo vệ. Điều kiện này giữ lại một phần hình ảnh của căn nhà trong dãy phố, trong khi cấu trúc sử dụng bên trong được tổ chức lại sâu hơn.
Tên gọi Entremurs nói tới vị trí của ngôi nhà giữa các bức tường. Hai tường bên và mặt phố xác định một khoảng dài và hẹp, với vườn nằm về phía sau. Nhóm thiết kế không chia phần trong thành một chuỗi tầng điển hình giống nhau. Các sàn mới được đặt ở nhiều cao độ trong một không gian chung, để quan hệ giữa những hoạt động diễn ra theo cả chiều dài và chiều cao.
Một khoảng rỗng được chia bằng sàn
Sau khi dỡ bỏ những phần bên trong cần thay đổi, phần còn lại được nhìn như một khoảng không lớn dưới mái và giữa các tường cũ. Các mặt sàn mới nằm trong khoảng đó, có những chỗ chồng lên nhau và những chỗ mở thông. Nhờ sự lệch cao độ, một khoảng sàn không nhất thiết đồng nghĩa với toàn bộ chiều ngang và chiều dài một tầng.
Một số mép sàn được làm thành chỗ ngồi, đồng thời định hình giới hạn của khu sinh hoạt. Vì thế, phần phân chia không gian không chỉ gồm các vách đứng. Sàn, bậc và mặt ghế cũng tham gia vào việc xác định một nơi ngồi, một đường đi hay một khoảng nhìn. Chúng cùng xuất hiện trong mặt cắt ngôi nhà, nơi những cao độ khác nhau được đặt cạnh nhau.
Kết cấu và đường đi dọc nhà
Hệ kết cấu kéo dài theo chiều nhà và tách khỏi các tường bên. Trong khoảng giữa kết cấu với những phần còn lại, đường đi nối các mặt sàn được tổ chức thành một chuỗi chuyển cao độ. Cầu thang và sàn không xuất hiện như hai hệ hoàn toàn độc lập: người đi lần lượt qua những phần của cùng một không gian, có thể nhận ra các vùng sinh hoạt ở bên cạnh hoặc phía trên.
Sự liên tục ấy không có nghĩa mọi chỗ đều nhìn thấy mọi chỗ khác. Mỗi sàn che một phần tầm nhìn, và vị trí của người quan sát thay đổi quan hệ giữa các khoảng ở. Từ một cao độ có thể thấy sâu về vườn, trong khi ở cao độ khác, mép sàn hoặc phần phía trên giới hạn khung nhìn. Hồ sơ của RCR mô tả mặt cắt như cách thiết lập những liên hệ nhìn này.
Một cửa mở lớn về phía vườn
Mặt phía vườn được mở bằng một bộ cửa kính rất lớn. Theo hồ sơ nhà cung cấp, cánh cửa cao hơn năm mét và sử dụng các khung thép mảnh. Phần kính trong giữ hướng nhìn từ khoảng sinh hoạt tới vườn, trong khi các khung cố định và khung di động được xử lý để chịu và vận hành những cánh có kích thước lớn.
Cửa này nằm ở cuối chuỗi không gian bên trong. Vì các sàn lệch nhau, khu vườn được nhìn trong nhiều khung khác nhau, chứ không chỉ từ một phòng khách trên mặt bằng trệt. Một công trình phụ ở cuối vườn tạo giới hạn phía sau của khoảng ngoài trời. Giữa nhà chính và phần phụ đó là nơi mở lên bầu trời, nằm sâu trong lòng ô phố.
Ánh sáng tự nhiên và đèn đặt thấp
Kính phía vườn đưa ánh sáng vào khoảng không được giữ mở giữa các sàn. Những bề mặt sàn và tường làm thay đổi lượng ánh sáng thấy được từ từng vị trí. Các khoảng riêng tư hơn được bố trí ở những nơi không nằm trực tiếp trên tất cả các trục nhìn, dù nhiều hoạt động vẫn nằm trong một không gian liên hệ với nhau.
Thiết kế chiếu sáng có sự tham gia của artec3 Studio. Hồ sơ của Lamp ghi nhận các dải đèn được bố trí tại mặt sàn của những khu ở khác nhau, thay vì chỉ treo đèn từ trần. Những đường sáng ở cao độ thấp đi cùng cách ngôi nhà được phân chia bằng sàn. Thông tin này mô tả vị trí lắp đặt cụ thể, không thay thế cho một đánh giá định lượng về độ rọi hay tiện nghi thị giác.
Nhà cũ và hệ không gian mới
Nhìn từ phố, công trình vẫn liên hệ với mặt đứng đã được bảo vệ; ở bên trong, cách chia phòng đã thay đổi thành các sàn nối nhau. Hai trạng thái cùng tồn tại trong một căn nhà: lớp giới hạn của dãy phố ở bên ngoài và một tổ chức không gian mới ở phía sau. Khoảng vườn tiếp tục là một đầu mối quan trọng của cách sử dụng nhà.
Mặt cắt cho thấy rõ hơn mặt đứng cách các hoạt động được đặt cạnh nhau. Những sàn cao thấp, đường đi dọc nhà, các chỗ ngồi ở mép sàn và cửa kính phía vườn tạo nên những phần cụ thể của công trình. Dự án hoàn thành không chỉ là một nội thất được thay vật liệu, mà là sự sắp xếp lại vị trí sàn và quan hệ giữa các khu ở trong giới hạn của hai tường bên.
