Vị trí của nhà nguyện trên đồng cỏ
Nhà nguyện Salgenreute đứng trên một nền đá kết tự nhiên gần Krumbach, trong vùng Bregenzerwald. Xung quanh công trình là đồng cỏ, các cụm cây và những ngôi nhà phân bố thưa trên sườn đất. Nhà nguyện cũ tại đây đã xuống cấp và không còn khả năng phục hồi. Công trình hoàn thành năm 2016 tiếp tục sử dụng vị trí ấy, với diện tích khoảng 40 mét vuông. Từ đường tiếp cận, mái nhọn và chân tường đá hiện ra như hai phần có chiều cao rất khác nhau.
Việc đặt hàng đến từ cư dân các khu Au, Zwing và Salgenreute. Quá trình thực hiện có sự tham gia của người dân và những thợ thủ công địa phương. Khối nhà không gắn thêm tháp chuông cổ điển ở trên mái; hình dáng nhìn từ xa được tạo ngay bằng hai mặt mái dốc và đường đỉnh đi lên cao. Ở gần nền đất, đá tạo một đường bao thấp trước khi chuyển sang lớp vỏ gỗ.
Mặt bằng gian chính và hậu cung
Bố cục gồm một gian chính hình chữ nhật kéo dài và hậu cung ở phía cuối. Hai phần nằm trên cùng trục, dẫn từ cửa vào đến vị trí bàn thờ và ô nhìn ra cảnh quan. Hồ sơ dự án xác định sự tiếp nối với hình mặt bằng của nhà nguyện trước đó. Những ghế dài đặt thành hai dãy để lại lối đi ở giữa, với các hàng ghế cùng hướng về đầu không gian.
Không có một hệ phòng phụ lớn bao quanh gian chính. Khi bước qua cửa, người đến đã ở trong phần sử dụng chung của nhà nguyện. Các mặt gỗ hai bên kéo dài theo trục; ở cuối là phần hậu cung sáng màu với độ mở lớn hơn so với tường bên. Mặt bằng nhỏ khiến khoảng cách giữa cửa và bàn thờ được nhìn thấy trực tiếp, nhưng chiều cao mái vẫn thay đổi rõ theo mặt cắt đi qua vị trí đứng và các hàng ghế.
Hình mái và hệ gấp của kết cấu
Hai mặt mái dựng dốc, đi từ các vách bên lên đường đỉnh cao. Mặt cắt tạo một không gian hẹp theo chiều ngang và vươn mạnh theo chiều đứng. Hệ kết cấu gồm các tấm gỗ ghép lớp chéo cùng những sườn gỗ đặc liên kết với chúng. Các sườn không bị giấu sau một trần phẳng; chúng hiện trên mặt trong như những đường lặp lại, nối phần vách thấp với mái nghiêng phía trên.
Ở cửa vào và các góc nhìn dọc gian chính, có thể đọc cùng lúc lớp ván mặt trong và nhịp của những sườn này. Khoảng giữa các sườn giữ màu gỗ sáng, còn các cạnh tạo bóng đậm hơn. Đường gấp của mái cũng là đường bao của phòng, nên không có khoảng áp mái lớn tách giữa trần và vỏ ngoài. Phần bệ xây nằm sát nền đất có hình thức và cấu tạo khác với hệ gỗ ở phía trên.
Vỏ vảy gỗ và chân đá
Bề mặt ngoài được phủ vảy gỗ thông rụng lá châu Âu, xếp thành nhiều hàng chồng lên nhau. Những hàng vảy chạy liên tục từ vùng tường lên mái, làm cho các mặt đứng và hai mặt dốc có cùng loại bề mặt. Ở các góc cạnh, đường cắt của vảy gặp nhau theo hình khối nhà; trên ảnh nhìn gần, từng miếng vảy vẫn có thể nhận ra qua mép ngang và độ chênh màu.
Chân nhà được xây bằng đá, tạo một bệ có chiều cao thay đổi theo nền đất bên ngoài. Các viên đá không tạo thành những tấm ốp lớn đồng nhất; mạch xây hiện trên bề mặt và đi quanh những góc của công trình. Tại ngưỡng cửa, vật liệu nền và bậc tiếp cận nối với bệ. Phần gỗ bắt đầu cao hơn cỏ, còn mép mái giữ đường nghiêng dài không có hàng cửa sổ liên tục ở hai bên.
Cửa vào và khoảng đứng trước gian chính
Lối vào nằm ở một đầu công trình, dưới phần mặt đứng gỗ cao. Cánh cửa bằng đồng thau nằm trong khoảng vào lùi sâu, với tay nắm hiện trên mặt cửa. Ở ngoài, một đoạn nền cứng đặt trước cửa, nối với đường đi trên đồng cỏ. Nhà nguyện được tiếp cận từ mặt đất, không phải qua một hệ hành lang hay khối nhà phụ bên cạnh.
Khi cửa mở, ánh sáng phía ngoài đi vào đầu gian chính và cho thấy sàn, các hàng ghế cùng kết cấu mái. Khoảng đứng gần cửa nằm phía sau hàng ghế, đối diện trục nhìn về bàn thờ. Ảnh chụp cho thấy lớp vỏ gỗ phía ngoài có kích thước nhỏ hơn những tấm gỗ trong phòng. Việc đi qua ngưỡng vì thế đồng thời đi qua hai cách ghép cùng một vật liệu: vảy xếp trên mặt ngoài và những mặt phẳng lớn hơn ở bên trong.
Ánh sáng ở cuối trục nhìn
Nguồn sáng nổi bật nằm ở đầu hậu cung, nơi có cửa kính hướng ra cây và đồng cỏ. Mặt kính đưa cảnh quan vào ngay phía sau vùng bàn thờ. Các mặt của hậu cung sáng màu hơn gian gỗ, khiến đường tiếp xúc giữa hai phần hiện rõ. Trong ảnh chụp từ lối đi giữa, những hàng ghế nằm ở vùng tối hơn, còn cây cối bên ngoài được nhìn qua khoảng mở ở cuối trục.
Cửa kính không mở ngang suốt cả hai vách của gian chính. Những đoạn tường kín giữ ánh sáng bên trong khác với ánh sáng ngoài đồng. Trên các sườn mái, ánh sáng tạo những chuyển sắc theo hướng mặt gỗ; ở cạnh bàn thờ, phần hoàn thiện trắng nhận sáng mạnh hơn. Từ các vị trí ngồi lệch trục, ô kính được nhìn cùng cạnh hậu cung, nên phần cảnh quan thấy được thay đổi theo đường nhìn qua vách.
Ghế, sàn và đồ dùng trong phòng
Những ghế gỗ dài được đặt song song theo hàng, có tựa lưng thấp và lối đi giữa. Sàn cũng bằng gỗ, với các đường mạch chạy trên một mặt phẳng liên tục trong gian chính. Các đồ dùng nghi lễ tập trung ở phần trước; phía hai bên không có một chuỗi hốc trang trí hay nhiều lớp bàn thờ phụ. Trong các ảnh nội thất, bề mặt gỗ chiếm phần lớn trường nhìn từ vị trí đứng gần cửa.
Bàn thờ nằm trước vùng sáng của hậu cung, có hình khối gọn và tách khỏi các hàng ghế. Mặt tường trắng phía sau không đi lên thành một trần riêng che hết hệ mái. Ở ranh giữa gian chính và đầu hậu cung, có thể nhận ra sự đổi vật liệu và sự thu hẹp không gian. Những chi tiết này thể hiện ngay trong phòng, bên cạnh các đầu sườn gỗ, cạnh ghế và đường tiếp giáp của sàn với vách bên.
Những người thực hiện và ảnh hoàn thiện
Bernardo Bader Architekten thiết kế và quản lý công trường. Nhóm dự án gồm Joachim Ambrosig, Andreas Rosian và Jomo Zeil; Merz Kley Partner phụ trách kết cấu. Hồ sơ nghề gỗ tại Vorarlberg ghi Holzbau Hirschbühl là đơn vị thi công gỗ. Công trình được ghi nhận bởi các giải thưởng trong năm 2017 và được nêu ở hạng mục bằng khen của Giải Kiến trúc Bền vững Quốc tế năm 2019.
Ảnh hoàn thiện ghi lại nhà nguyện từ những khoảng cách khác nhau trên đồng cỏ và từ trong gian chính. Ở góc xa, đường đỉnh mái hiện trên nền cây, còn chân đá nối với địa hình. Ở góc gần, vảy gỗ, mạch đá và khung cửa trở nên rõ. Trong phòng, mái chuyển thành một hệ sườn lặp lại phía trên những hàng ghế. Cuối trục là ô kính, qua đó cảnh quan vẫn xuất hiện phía sau bàn thờ.
