Một mảnh đô thị ở sát đồng quê
Carme de Abaixo nằm gần trung tâm lịch sử Santiago de Compostela, bên dòng Sarela. Tại đây, đường nhỏ, tường ranh, vườn và những công trình sản xuất cũ tạo thành một cấu trúc chuyển tiếp giữa thành phố và vùng đất canh tác. Khu chuồng bò nằm trên một tường đá dài chạy song song với sông, ở bậc đầu tiên của hệ địa hình được giữ bằng các tường chắn.
Víctor López Cotelo và Juan Manuel Vargas Funes cải tạo khu vực thành nhà ở trong giai đoạn 1998–2002. Công trình cũ có thân dài, tường đá và mái dốc, đứng cạnh cây trà, các phần nhà phụ còn lại và khu vườn của thửa đất bên. Phương án sử dụng những thành phần đó như điều kiện để bố trí các nhóm nhà mới, thay vì giữ một nhà cũ giữa một khu xây dựng hoàn toàn khác.
Giữ thân nhà nhìn ra sông
Quy hoạch bảo tồn yêu cầu giữ cấu trúc tường, cửa mở và mái của các kiến trúc ở mặt sông. Thân chuồng bò cũ được chuyển thành những căn nhà ở các cao độ khác nhau. Mặt đứng dài với nhịp cửa có trước tiếp tục hiện diện trên tường đá, trong khi các phần sử dụng phía sau được điều chỉnh cho đời sống trong nhà.
Bản vẽ phân biệt các lối vào cho nhóm căn phía trên và phía dưới. Cách chia này tận dụng cao độ khu đất, nên không phải mọi căn đều tiếp cận bằng một hành lang chung ở cùng tầng. Trong ảnh nội thất, sàn gỗ và cầu thang nối những mức ở; dầm trần và cửa mở tạo nhịp khác với hình ảnh nặng của bức tường đá nhìn từ bờ sông.
Những phần xây mới ở trên bậc đất
Các khối mới không được xếp thành một dãy cao liên tục trước cảnh quan. Chúng đi theo những nền vườn và tường giữ đất, tạo các cạnh thấp, sân và khoảng nối. Trong ảnh nhìn về thành phố, mái có cây và các bề mặt đá làm một số phần nhà nằm gần với cao độ địa hình. Những mặt kính và kim loại xuất hiện ở các đoạn khác.
Một nhóm được gọi là nhà cầu trong hồ sơ, vì cấu trúc bắc qua khoảng đi bên dưới. Từ khu vườn, người đi có thể nhìn hoặc đi qua dưới phần nhà này. Khối được đặt trên các cạnh tường và nền có trước, tạo một quan hệ khác với việc đặt nhà đứng trực tiếp trên một đế phẳng. Những khe và đoạn chuyển giữ cho tường, đường đi và cây không bị gộp thành một mặt liên tục.
Lối vào qua vườn và tường đá
Không gian ngoài trời được tổ chức bằng các bậc, đường lát và những đoạn vườn nằm giữa các phần ở. Các tuyến đi chạy cạnh tường đá rồi mở ra những khoảng có cây hoặc nhìn về sông. Một số lối vào nằm dưới phần xây mới, nơi mái và sàn phía trên tạo khoảng che trước cửa.
Mặt cắt cho thấy các tuyến tiếp cận gắn với nhiều cao độ, không chỉ là bậc thang đặt trước một cửa chung. Những căn nhà khác nhau gặp mặt đất ở những vị trí khác nhau của sườn dốc. Hệ đường và vườn vì vậy có quan hệ trực tiếp với cách chia căn, vị trí cầu thang và mặt mở trong từng khối, thay cho một lớp cảnh quan được thêm sau khi mặt bằng nhà ở đã kết thúc.
Đá, gỗ, kính và kẽm
Các khối cũ và mới được nhận biết qua cách dùng vật liệu. Đá giữ vai trò của tường, phần đế và các cạnh địa hình; kính và kim loại xuất hiện trên những phần nhẹ hơn. Gỗ có mặt ở sàn, cầu thang và các lớp trong nhà. Trong một số ảnh, trần nhẹ có các cấu kiện lặp, trong khi bức tường đá bên ngoài giữ bề mặt và chiều dày khác hẳn.
Chi tiết xây dựng ghi mái kẽm trên lớp ván gỗ, khoang thông khí và cách nhiệt. Những điểm tiếp giáp có máng, diềm, bề mặt kính cố định hoặc trượt và lớp kính mờ ngăn sân. Các thành phần kỹ thuật nằm trong quan hệ cụ thể với sàn, mái và tường. Chúng giúp xác định phần xây mới mà không sao chép toàn bộ hệ mái và mặt cửa của chuồng bò trước đây.
Một quần thể có nhiều cách tiếp xúc
Nhìn từ sông, thân nhà đá cũ vẫn tạo đường dài trên nền địa hình. Khi đi lên các bậc vườn, các phần nhà thấp và những khối bắc qua đường dần hiện ra. Quan hệ giữa cũ và mới vì vậy thay đổi theo vị trí tiếp cận: có nơi bề mặt đá chiếm ưu thế, có nơi kính, cây và khoảng trống xuất hiện ở phía trước.
Dự án nhận giải Manuel de la Dehesa tại Bienal Kiến trúc Tây Ban Nha năm 2003. Hồ sơ công trình ghi López Cotelo và Vargas Funes cùng thực hiện thiết kế, giám sát. Các ảnh của Hisao Suzuki và Lluís Casals thuộc bộ ghi chung của dự án, với những góc ngoài nhà, đường đi và nội thất. Những lớp vật liệu và các cao độ trong bộ ảnh cho thấy cách sử dụng mới được đặt vào cấu trúc của khu sản xuất cũ.
