Một trụ sở sau mặt tiền xưởng in
Trụ sở Arquia Bank nằm tại số 16 phố Tutor, Madrid, trên khu đất từng có một cơ sở in ấn từ đầu thế kỷ XX. Công trình mới đồng thời dành chỗ cho Fundación Arquia, tổ chức hoạt động trong lĩnh vực văn hóa kiến trúc. Tuñón y Albornoz thực hiện thiết kế từ năm 2019; tòa nhà hoàn thành năm 2022. Mặt tiền gạch được bảo vệ của công trình cũ vẫn đứng trên đường phố, giữa những dãy nhà có ban công và các ô cửa cao.
Phía sau mặt tiền ấy là một tòa nhà hành chính mới, với các tầng trên lùi dần khỏi chỉ giới đường. Khi nhìn từ vỉa hè bên kia, lớp gạch cũ hiện rõ ở phía trước, còn phần xây thêm xuất hiện từng đoạn ở trên cao. Từ những góc nhìn khác nhau dọc phố Tutor, tỷ lệ phần mới nhìn thấy cũng thay đổi. Hồ sơ công trình phân biệt mặt tiền được phục hồi với kết cấu và các không gian làm việc được xây lại phía sau.
Mặt đứng cũ và các tầng lùi
Mặt tiền ra phố có cửa vào ở giữa những mảng gạch đỏ và chân tường đá xám. Hình dạng các ô cửa, những đoạn vòm gạch và chi tiết trang trí của xưởng in được giữ trong lớp mặt đứng này. Phần mới không kéo một bức tường cao thẳng lên ngay trên mặt phẳng cũ. Các khoảng lùi tạo thành sân ngoài trời có cây trồng, nằm trước những phòng làm việc ở trên cao và xuất hiện như những lớp nhà thứ hai khi nhìn từ đường.
Gạch tiếp tục được dùng ở các mặt đứng xây mới và mặt quay vào sân trong của ô phố. Tuy nhiên, những cửa lớn và cách chia tầng phía sau không lặp nguyên xi hình thức của mặt tiền lịch sử. Trong ảnh ở sân sau, tường gạch đỏ có những cửa sâu, phía dưới là các cột và lối ra vườn. Phần chân, phần tường và mép mái có thể nhận biết riêng, dù vật liệu gạch nối chúng thành một nhóm bề mặt tương đối thống nhất.
Sảnh vào cao và hẹp
Ngay sau cửa vào là một sảnh có diện tích mặt bằng nhỏ nhưng phát triển lên cao tới mái của sân tầng đầu tiên. Một ô lấy sáng phía trên đưa ánh sáng vào khoảng này. Các cửa và cửa sổ khung gỗ của tầng trên mở về sảnh, có vị trí không đối xứng hoàn toàn với nhau. Nhìn từ dưới lên, những khoảng cửa gỗ xuất hiện trên nền tường trắng cao; nhìn ngang ở tầng làm việc, chúng lại trở thành những khung nhìn vào khoảng thông tầng.
Sàn đá đen làm rõ đáy của sảnh và tiếp tục sang các vùng giao thông bên cạnh. Cửa kính cùng khung gỗ nằm ở nhiều cao độ, trong khi phần tường trắng vẫn giữ những đoạn kín lớn. Không gian này vừa dẫn vào khu làm việc vừa nối với khu đa năng phía sau. Mặt cắt thể hiện sự chênh lệch giữa chiều cao của sảnh và chiều cao từng tầng phòng, thay vì coi toàn bộ công trình như những sàn xếp đều có trần ngang giống nhau.
Từ sảnh đến sân vườn phía sau
Tuyến đi ở tầng trệt dẫn từ phố, qua sảnh và vùng giao thông đứng, tới không gian đa năng hướng vào khu vườn trong ô phố. Vườn không nằm ở mặt đường mà ở phía sau lớp nhà xây kín hai bên. Qua các cửa kính lớn, có thể thấy chậu cây, thân cây và nền ngoài trời. Một số đoạn tường và cột tạo thành hiên trước khi người dùng bước ra sân. Bề mặt sàn tối màu ở bên trong khác với tường gạch và cây xanh phía ngoài.
Trong bộ ảnh, phòng đa năng được bố trí nhiều hàng ghế, với một đầu phòng mở về vườn. Trần có những thanh tối màu chạy song song và thiết bị chiếu sáng đặt xen giữa. Phần tường hai bên sáng hơn trần và nền, còn cửa khung gỗ đánh dấu phía nhận ánh sáng. Cách sử dụng này tương ứng với chương trình hoạt động của một tổ chức văn hóa bên trong trụ sở ngân hàng; hồ sơ của Fundación Arquia cũng ghi các cuộc gặp gỡ được tổ chức tại địa chỉ Tutor 16.
Các tầng làm việc
Các khu hành chính ở phía trên có bàn làm việc, phòng riêng và các khoảng giao tiếp với sân cây. Ảnh chụp cho thấy một số phòng có nhiều bàn theo nhóm, ngăn với hành lang bằng kính trong khung gỗ. Từ hành lang có thể nhìn vào bàn, ghế và cửa sổ phía xa. Những phòng ở mép tòa nhà nhìn ra sân hoặc ra phố qua các cửa lớn, thay vì chỉ nhận ánh sáng gián tiếp từ khoảng thông tầng ở giữa.
Ở một số vị trí, các cửa đối diện tạo thành một tuyến nhìn xuyên qua bề rộng phòng. Những mảng kính bên trong không kéo cao đồng nhất tới mọi trần; chúng được ghép với các phần gỗ đặc và cánh cửa phù hợp từng vùng sử dụng. Các tầng cũng không có cùng một đường bao ở phía đường phố, do các khoảng lùi được tổ chức lần lượt. Mặt bằng tầng, vị trí lõi thang và mép sân vì thế cùng xác định hình dạng của từng khu làm việc.
Gỗ trắng, gỗ tự nhiên và nền đá
Các bề mặt gỗ sơn trắng xuất hiện ở tường và trần, với những đường ghép tấm còn đọc được trong ảnh gần. Trên nền ấy, gỗ có màu tự nhiên được dùng cho cửa, khung kính và những đoạn bao quanh cửa mở. Màu gỗ tập trung quanh các ngưỡng và các phần người dùng tiếp xúc trực tiếp, trong khi tường trắng tiếp tục lên những cao độ lớn hơn ở sảnh. Sự khác nhau về màu làm vị trí cửa dễ nhận biết trên những mảng tường khá rộng.
Đá granite đen được dùng cho nhiều mặt sàn, bậc và ngưỡng cửa. Trong phòng có ánh sáng từ vườn, nền tối phản chiếu nhẹ chân bàn, cột và những vùng sáng cạnh cửa. Các bản vẽ chi tiết phân biệt lớp hoàn thiện đá, nền kỹ thuật và sàn kết cấu phía dưới. Ở bên ngoài, gạch lát và các lớp mái sân có cấu tạo khác với nền trong phòng. Sự liên tục về cao độ sử dụng không đồng nghĩa với việc mọi phần sàn được làm bằng một loại vật liệu duy nhất.
Lõi thang và những khoảng nhìn
Cầu thang nối các tầng có những đoạn tường trắng, tay vịn gỗ và chiếu nghỉ nhận ánh sáng từ cửa bên cạnh. Trong ảnh, một vế thang đi lên từ nền tối tới vùng sáng ở phía trên, với cạnh tường giữ đường bao rõ. Lõi giao thông đứng nằm trong chuỗi không gian từ sảnh trước tới phía sau nhà. Các cửa kính ở từng tầng cho thấy nhiều mức nhìn khác nhau vào phòng làm việc, sân cây hoặc khoảng sảnh cao.
Ngoài cầu thang, công trình còn có hệ thống giao thông và các phòng phụ trợ được thể hiện trên mặt bằng. Những diện tích này không cùng điều kiện mở như phòng làm việc ở chu vi. Các đường đi chuyển hướng theo vị trí sảnh, thang và những phòng được ngăn riêng. Khi đặt mặt cắt bên cạnh các ảnh sảnh, có thể xác định cửa nào mở từ tầng trên, cửa nào dẫn ra sân và cửa nào nằm trên tuyến đi ngang của tầng trệt.
Các lớp xây dựng ở mép nhà
Hồ sơ cấu tạo trình bày riêng mặt tiền gạch phục hồi, tường bê tông phía sau, lớp cách nhiệt và các chi tiết cửa. Những cửa khung gỗ xuất hiện trong ảnh thực tế nằm trong một hệ bao che nhiều lớp, không phải chỉ là những lỗ khoét trên tường gạch. Tương tự, các sân lùi có lớp chống thấm, lớp cách nhiệt và phần thu nước bên dưới bề mặt lát. Tại mép mái, các chi tiết kim loại kết thúc bức tường và nối với những lớp mái ở phía trong.
Ở mặt phố, công trình được nhận diện bằng mặt đứng xưởng in đã phục hồi và phần gạch xây mới phía trên. Ở sân sau, các cửa, hiên và cây trồng xác định một quan hệ khác với không gian ngoài trời của ô phố. Bộ ảnh ghi cả hai phía, cùng những phòng làm việc đã đặt bàn ghế và phòng đa năng đã sử dụng. Những hình ảnh ấy cho thấy các lớp của dự án ở quy mô đường phố, căn phòng và chi tiết ngưỡng cửa trong cùng một tòa nhà.
