Ngôi nhà ở rìa khu rừng
House in Hoeilaart được XDGA thực hiện trong giai đoạn 2005–2010, ở rìa rừng Zoniën tại Bỉ. Ngôi nhà được đặt một phần trong địa hình tự nhiên của khu đất. Phía sau, sàn nhà gần với cao độ đất; phía đường phố, phần nhà được đào xuống khoảng 1,5 mét. Quan hệ với địa hình tạo nên vị trí thấp của công trình khi nhìn từ phía tiếp cận.
Theo thuyết minh của kiến trúc sư, cách đặt nhà nhằm giữ liên hệ với khu rừng, cả từ bên trong lẫn từ đường phố. Khối nhà có mặt ngoài ổn định và thấp, trong khi không gian bên trong được chia bằng một hệ vách có nhiều khả năng mở. Hai đặc điểm này thuộc hai cấp tổ chức khác nhau: hình khối phản ứng với địa hình và rừng, còn các vách bên trong điều chỉnh quan hệ giữa những hoạt động của gia đình.
Lưới vuông góc không đều
Mặt bằng dựa trên một hệ đường vuông góc nhưng khoảng cách giữa các đường không đều. Những vùng hình thành từ hệ này có kích thước khác nhau, tương ứng với phòng riêng và các phần sinh hoạt chung. Các phòng riêng sử dụng vách cố định, còn khu chung có thêm những tấm trượt. Sự khác biệt giữa hai hệ vách tạo nên những mức ổn định khác nhau trong cùng một mặt bằng.
Khi các tấm trượt đóng lại, những phòng cụ thể được xác định rõ: sảnh vào, vườn mùa đông, chỗ làm việc, phòng xem truyền hình, bếp và phòng khách. Các phòng vẫn có tên gọi và chức năng riêng trong bản vẽ. Khi mở tấm ngăn, quan hệ giữa những phần ấy thay đổi. Không gian chung có thể nối qua nhiều ô của lưới mặt bằng, trong khi nhóm phòng riêng vẫn giữ ranh giới cố định của mình.
Những tấm ngăn có độ trong khác nhau
Các vách trượt không có cùng độ trong suốt. Một số phần cho ánh sáng hoặc hình ảnh đi qua nhiều hơn, tạo những mức tiếp xúc khác nhau giữa các vùng sinh hoạt. Cùng với vị trí đóng hoặc mở, đặc tính của từng tấm ngăn quyết định mức độ tách biệt của phòng. Đây là một hệ ranh giới gồm nhiều lớp, thay vì chỉ có hai trạng thái hoàn toàn kín và hoàn toàn mở.
Thuyết minh của XDGA mô tả các phòng có thể được kéo dài hoặc hòa vào những phần bên cạnh khi vách mở. Không gian bên trong thay đổi mà không làm biến đổi đường bao bên ngoài. Những hoạt động, đồ dùng và cách bố trí có thể đi qua ranh giới phòng trong phạm vi khu chung. Tuy nhiên, mặt bằng vẫn có hệ phòng ngủ, phòng tắm và các phần phụ trợ được xác định bằng tường cố định. Phần linh hoạt tập trung vào những không gian được thiết kế với các tấm di động.
Lối vào ở giữa và các nhóm phòng
Một khoảng khuyết trong mặt bằng tạo lối tiếp cận vào giữa nhà. Từ điểm này, các phần sinh hoạt phân bố theo lưới phòng hai phía. Bản vẽ ghi nhận không gian làm việc, phòng khách, bếp, phòng ăn, vườn mùa đông và chỗ ngồi, bên cạnh nhóm phòng ngủ và các phòng phụ trợ. Gara và khu giặt cũng nằm trong tổ chức chung của ngôi nhà.
Lối vào ở giữa khác với cách tiếp cận từ một đầu rồi đi dọc toàn bộ chiều dài nhà. Nó đưa người sử dụng đến vùng trung tâm của hệ phòng. Trong phạm vi ấy, các vách trượt có thể mở rộng liên hệ giữa sảnh và các khu sinh hoạt. Phòng khách, phòng xem truyền hình hay nơi làm việc vẫn hiện diện trong trạng thái đóng của mặt bằng; trạng thái mở làm thay đổi quan hệ giữa chúng mà không cần thêm một khối xây mới.
Kính, ánh sáng và phần ngoài trời
Một mặt kính mở liên hệ từ nhà ra thiên nhiên. Cùng với vị trí một phần chìm vào đất, mặt kính tạo quan hệ trực tiếp với khu vườn và rừng ở phía sau. Ánh sáng vào nhà tiếp tục đi qua những vùng được chia bằng các tấm có độ trong khác nhau. Bởi vậy, trạng thái của vách bên trong tác động đến sự liên tục giữa các phòng và mặt ngoài.
Vườn mùa đông và khoảng ngoài trời có mái che được ghi riêng trong mặt bằng. Chúng bổ sung các mức chuyển tiếp giữa phòng ở và không gian ngoài nhà. Không phải mọi vị trí tiếp xúc với thiên nhiên đều là một phòng kín có kính bao quanh; có phần nằm trong nhà và có phần thuộc khoảng ngoài trời được che. Các không gian này cùng tham gia vào mạng phòng, cửa và vách trượt, đặt những hoạt động gia đình gần với dải cảnh quan ở rìa khu đất.
Lớp phủ trắng của khối nhà
Những phần đặc của khối nhà được phủ bằng vật liệu tấm chống thấm mái màu trắng. Vật liệu thường thuộc về mái được đưa vào hình thức bao quanh công trình, tạo một lớp bề mặt thống nhất ở những phần không mở kính. Mặt ngoài giữ hình dáng rõ ràng, trong khi việc đóng mở các tấm ngăn diễn ra chủ yếu phía trong.
Trong thuyết minh, XDGA đề cập đến hai khả năng của lớp ngoài theo thời gian: được duy trì trắng sạch hoặc dần mang dấu vết xanh của môi trường xung quanh. Đó là cách tác giả mô tả quan hệ giữa bề mặt và cảnh quan, không phải ghi nhận về tình trạng sử dụng hiện nay. Công trình được xác định bởi các thành phần cụ thể: một khối thấp đặt theo địa hình, những phần đặc phủ trắng, mặt kính hướng ra thiên nhiên và hệ phòng có ranh giới thay đổi. Các thành phần ấy cùng tồn tại trong mặt bằng được tổ chức bằng những đường vuông góc không đều.
