Khu đất góc trong Tokyo
House in Gotanda được xây cho một đôi vợ chồng trẻ trên khu đất góc rộng 48,2 m² ở Tokyo. Khu phố có nhà ở riêng lẻ, văn phòng và nhà xưởng với kích thước khác nhau. Công trình hoàn thành năm 2006, do Go Hasegawa và Junpei Nosaku thiết kế; Kanebako Structural Engineers phụ trách kết cấu. Tổng diện tích sàn do văn phòng công bố là 105,15 m².
Diện tích khu đất và diện tích sàn là hai con số khác nhau: mặt bằng nhỏ được sử dụng qua nhiều tầng. Tuy nhiên, toàn bộ phần xây dựng không trở thành một khối duy nhất. Nhà chia thành hai cánh, để lại khoảng hẹp chạy xuyên chiều cao ở giữa. Khoảng này đồng thời chứa cửa vào, cầu thang và phần không gian nối các tầng.
Hai cánh nhà khác chiều cao
Cánh phía nam cao ba tầng, có diện tích chiếm đất 16,8 m². Cánh phía bắc cao bốn tầng, diện tích chiếm đất 9,2 m². Sự khác biệt giữa hai phần được thể hiện cả trên mặt bằng lẫn mặt cắt: một bên rộng hơn và thấp hơn, bên còn lại hẹp hơn nhưng có thêm tầng. Các phòng được đưa vào hai phần này thay vì xếp quanh một lõi cầu thang kín.
Ở giữa là một khoảng rộng 1,2 m. So với hai cánh nhà, nó rất hẹp theo phương ngang nhưng kéo dài lên toàn bộ chiều cao công trình. Vì vậy, đây không phải hành lang thông thường nằm trên một tầng. Những lần di chuyển từ tầng này sang tầng khác đều đi qua khoảng đứng chung, còn hai phần nhà hiện diện ở hai phía.
Lối đi có mái kính
Phần trên cùng của lối đi được che bằng kính. Ánh sáng đi xuống từ mái, tới khu vực cầu thang và sảnh bên dưới. Hai mặt bên của khoảng này thuộc về hai cánh nhà; phía trên lại mở về bầu trời qua lớp kính. Cấu tạo không gian khiến lối đi vừa có giới hạn rõ ràng, vừa khác với những phòng được bao kín ở hai bên.
Thuyết minh của kiến trúc sư mô tả khoảng giữa như một ngõ nhỏ. Cách gọi này gắn với kích thước hẹp, chiều cao lớn và quan hệ trực tiếp với đường phố. Nhưng ngõ ấy nằm trong tổ chức sử dụng của một ngôi nhà riêng: đó là nơi vào nhà, đổi tầng và đi từ một cánh sang cánh kia, được che mưa bằng mái kính.
Cầu thang ở giữa các phòng
Cầu thang xoắn đặt trong khoảng giữa, cùng với cửa chính. Đường đi theo chiều đứng không bị tách vào một buồng nhỏ riêng biệt. Khi lên xuống, người ở thay đổi vị trí trong khoảng cao và đi qua các cao độ của hai khối phòng. Cầu thang là bộ phận nối những diện tích sàn vốn bị chia thành hai cánh.
Theo mô tả của Hasegawa, người đứng trên thang có thể cảm thấy mình ở một khoảng trung gian giữa nhà này và nhà bên cạnh. Đây là cách kiến trúc sư diễn đạt trải nghiệm dự án, xuất phát từ tương quan giữa khoảng hẹp, các mặt nhà kề cận và sự mở ra đường phố. Nó không chỉ dựa vào hình dạng xoắn của bản thân cầu thang.
Cánh cửa cao mười mét
Cửa vào cao tới mười mét, tương ứng với chiều cao lớn của sảnh thay vì chiều cao một tầng thông thường. Vào những ngày nắng, cánh cửa được mở để ánh sáng và không khí đi vào khoảng giữa. Khi ấy, phần sảnh có mái kính và cầu thang bên trong nối trực tiếp hơn với môi trường ngoài đường.
Cánh cửa và mái kính làm việc ở hai vị trí khác nhau. Mái đưa ánh sáng từ trên xuống, còn cửa mở khoảng giữa theo phương ngang. Cửa đóng hay mở làm thay đổi quan hệ của sảnh với phố, trong khi các phòng vẫn nằm trong hai cánh nhà. Không gian giao thông vì thế có trạng thái sử dụng khác với phần phòng ở.
Từ đường phố tới các tầng
Hành trình vào nhà bắt đầu ở cạnh khu đất góc, đi vào khoảng sảnh hẹp và tiếp tục lên cầu thang. Thay vì qua một tiền phòng thấp rồi đi sâu vào khối nhà, người vào gặp ngay một khoảng cao. Từ khoảng này, việc sang hai cánh và việc lên tầng cùng diễn ra trong một hệ giao thông.
Ở quy mô khu phố, ngôi nhà thuộc một tập hợp công trình rất khác nhau về loại hình và kích thước. Ở quy mô bên trong, hai cánh nhỏ và khoảng giữa tạo nên các giới hạn riêng cho phòng ở và đường đi. Những giới hạn đó không hoàn toàn trùng với đường bao ngoài của công trình: khoảng giữa vẫn là phần của ngôi nhà, dù tiếp nhận ánh sáng, không khí và quan hệ với phố.
