Một bệnh viện tại khu Cartuja
Viện Cartuja về các kỹ thuật tiên tiến trong y học, thường viết tắt là ICTAM, được xây tại khu khoa học và công nghệ Cartuja ở Sevilla. MGM thực hiện dự án trong giai đoạn 2008–2012, với José Morales và Sara de Giles là các kiến trúc sư chủ trì. Công trình tập hợp các hoạt động khám, điều trị, chẩn đoán và những phần làm việc, phục vụ trong một tổ hợp nhiều tầng có các sân dài bên trong.
Từ đường phố, công trình hiện lên qua những khối thấp kéo dài, có đoạn tầng trên vươn ra ngoài tầng dưới. Cây ở vỉa hè đứng trước lớp bao che màu sáng. Những ô kính và khoảng mở nằm xen với các mặt có tấm kim loại đục lỗ. Trong khung cảnh các tòa nhà văn phòng của khu Cartuja, khối bệnh viện có đường bao không đều nhưng vẫn nhấn mạnh những lớp nằm ngang của sàn và mái.
Những dải chức năng và ba sân dài
Mặt bằng chung được tổ chức quanh ba sân theo phương dọc. Một sân dành cho vùng tiếp cận chính và đường đi xuyên qua công trình. Hai sân còn lại liên hệ với các tầng phòng bệnh và những khu chức năng bên trong. Các phòng không chỉ được xếp quanh một lõi giao thông duy nhất ở giữa nhà; chúng thành những dải có hướng và điều kiện tiếp xúc riêng.
Trên mặt cắt, các sân xuất hiện như những khoảng khuyết xuyên qua một số tầng. Đường bao của công trình lùi hoặc vươn theo vị trí của các dải phòng. Phần trên không phủ kín toàn bộ diện tích của phần dưới, để giữ khoảng trống cho các sân này. Từ bên ngoài, chính những thay đổi đó tạo thành những đoạn mái thấp, khối cao và phần có mái che nhìn thấy dọc mặt phố.
Đường đi có mái trong lòng nhà
Đường tiếp cận lớn được đặt trong công trình như một sảnh ngoài trời. Nó nối hai vùng vào chính và là nơi người nhà đi qua trước khi vào khu kín có điều hòa. Điểm kiểm soát được đặt trên tuyến này. Về mặt tổ chức, đây là một khoảng chuyển tiếp giữa phố và các khu điều trị; trên mặt bằng nó có chiều dài đủ để liên hệ nhiều phần của bệnh viện.
Ảnh chụp cho thấy tấm kim loại đục lỗ bao cả mặt đứng và trần phía trên đường đi. Một số đoạn trần có phần mở ra bầu trời, ánh sáng lọt qua các lỗ nhỏ và chiếu thành vùng trên sàn. Những mặt kính ở tầng dưới nhìn sang phần ngoài trời có mái. Ở một đầu, đường đi mở ra cảnh quan xa hơn. Bề mặt liên tục của lưới gặp các mép sàn và những khe cao, khiến đường vào có nhiều mức sáng khác nhau.
Tầng trệt dành cho tiếp nhận
Tầng trệt tập hợp sảnh, lễ tân, các khu chờ, phần hành chính và những phòng phục vụ. Bản vẽ phân biệt khu tiếp nhận chính với vùng cấp cứu có sảnh, phòng khám, phòng quan sát và các chỗ chờ riêng. Các bộ phận hậu cần như bếp, kho bếp, khu rác và phòng nhân viên cũng được ghi rõ, nằm ở những vị trí khác với tuyến đi của người tới khám.
Một phần không gian tầng này liên hệ với hiên có mái và các cửa ra ngoài. Những đường đi không kết thúc ngay sau quầy tiếp nhận, mà tiếp tục tới các lõi đứng và các dải phòng. Khu hành chính của Viện Cartuja có phòng họp, phòng trình chiếu và văn phòng quản lý. Các chức năng này cùng xuất hiện trong tầng có nhiều lối tiếp cận, nhưng được chia thành những nhóm phòng cụ thể thay vì một mặt bằng mở không phân biệt.
Các bộ phận kỹ thuật ở tầng thấp
Ở tầng dưới mặt đất, bản vẽ bố trí năm phòng mổ, phòng hồi sức, khu chăm sóc tích cực và nhiều phòng chẩn đoán hình ảnh. Trong danh mục có chụp cộng hưởng từ, chụp cắt lớp, siêu âm, chụp nhũ ảnh và y học hạt nhân. Các không gian đó đòi hỏi những nhóm phụ trợ đi kèm; mặt bằng thể hiện kho thuốc, phòng chuẩn bị, khu đồ vải sạch và bẩn cùng phòng nhân viên.
Tầng này không chỉ có những phòng khép kín nối bằng hành lang. Các sân hạ thấp hoặc khe lấy sáng cũng được đánh dấu ở mép những dải chức năng. Chúng xuất hiện như các khoảng trống được dành trong diện tích xây dựng. Trên bản vẽ, các lõi thang nối tầng kỹ thuật và điều trị với tầng tiếp nhận phía trên. Việc phân nhóm phòng và đường phục vụ được thể hiện bằng các ranh giới cụ thể, không thể suy ra chỉ từ hình dáng mặt ngoài của bệnh viện.
Phòng bệnh và chỗ nghỉ ở các tầng trên
Các tầng trên đặt phòng bệnh, phòng khám đa năng, các điểm điều dưỡng và những chỗ chờ. Thuyết minh của nhóm thiết kế ghi việc hướng phòng bệnh về phía nam là một điều kiện quan trọng của tổ chức mặt bằng. Những sân dài nằm xen giữa các dải phòng tạo thêm các mặt tiếp xúc bên trong, đồng thời tách một số khu với các đường đi chung.
Bên cạnh phòng bệnh, bản vẽ chỉ ra các chỗ gặp gỡ và nghỉ của người nhà, kho nhỏ, phòng nhân viên và những phần phục vụ đồ vải. Những chỗ nghỉ không được xem như phần diện tích còn dư tại đầu hành lang; chúng có vị trí được gọi tên trên mặt bằng. Các khối phòng thay đổi theo từng tầng, nên sân và phần nhà đua ra nhìn thấy ở mặt ngoài không lặp nguyên một hình tại mọi cao độ.
Lưới kim loại và các mặt kính
Lớp tấm kim loại đục lỗ màu sáng xuất hiện ở cả bề mặt thẳng đứng và phía dưới những phần nhà vươn ra. Trong ảnh chụp gần, các lỗ nhỏ chia đều thành một nền nhỏ, khác với khoảng mở lớn của các cửa và sân. Vào vùng râm, mặt tấm đục lỗ có màu xám đậm hơn; phía được chiếu sáng có thể trông gần trắng. Hình ảnh này phụ thuộc vào mặt trời, hướng nhìn và nền phía sau lớp bao che.
Các mặt kính được đặt lùi hoặc mở dọc theo một số vùng tầng dưới. Những ô này không theo cùng một nhịp với toàn bộ lớp tấm đục lỗ bên ngoài. Trong khoảng đi có mái, người nhìn thấy cả kính, cột, trần đục lỗ và phần trời qua khe. Ảnh chụp không cho phép xác định mức nhiệt hoặc hiệu quả vận hành của từng lớp, nhưng thể hiện rõ chúng là những lớp khác nhau giữa vùng đường vào và các phòng kín.
Các góc nhìn từ trong tổ hợp
Từ cuối đường đi, các khe dài đưa mắt ra phía cây và các công trình quanh khu Cartuja. Ở một số vị trí, khoảng nhìn đi qua nhiều lớp: mặt tấm đục lỗ trên cao, mép một khối phòng, phần kính ở thấp và khoảng mở ra ngoài. Những sân cùng các đoạn lùi của khối nhà khiến đường bao không phải một mặt phẳng liên tục từ nền đến mái.
ICTAM được trao đồng giải Kiến trúc Tây Ban Nha của CSCAE năm 2013. Hồ sơ của MGM ghi diện tích xây dựng khoảng 14.013 mét vuông và tình trạng hoàn thành. Bên cạnh sự ghi nhận này, các mặt bằng, mặt cắt và ảnh chụp cho thấy cách bệnh viện chia chương trình y tế thành những dải phòng, đặt các sân giữa chúng và dành một đường vào có mái xuyên trong nhà. Những bộ phận đó vẫn có ranh giới sử dụng riêng trong cùng một tổ hợp.
