Bảo tàng mới trong công viên
Bảo tàng nghệ thuật Kalmar nằm trong Stadsparken, công viên chính của thành phố ở phía đông nam Thụy Điển. Trước khi có công trình này, bảo tàng từng sử dụng một tòa nhà cũ gần lâu đài. Ý định xây cơ sở mới được phát triển từ đầu những năm 2000. Cuộc thi quốc tế được quyết định năm 2004, với phương án của Bolle Tham và Martin Videgård được chọn vào tháng 2 năm 2005. Bảo tàng mới khai trương ngày 10 tháng 5 năm 2008.
Công trình đứng giữa các cây cao, gần hồ và những dấu tích của tường thành trung cổ. Bên cạnh là một nhà hàng thấp do Sven Ivar Lind thiết kế trong thập niên 1930. Nhà mới có dạng khối gần vuông, cao bốn tầng và phủ gỗ đen ở bên ngoài. Khi nhìn từ công viên, các thân cây hiện trước mặt đứng, còn mái và kính của nhà hàng nằm thấp hơn. Những thành phần khác thời kỳ cùng xuất hiện quanh lối vào bảo tàng.
Những tầng mang tên Platform
Phương án dự thi có tên Platform, được nhóm thiết kế giải thích như một chuỗi sàn dành cho các hoạt động nghệ thuật. Trên từng tầng, các khoảng không lớn được tổ chức để có thể thay đổi cách chia phòng hoặc trưng bày. Chương trình bao gồm bộ sưu tập của bảo tàng, triển lãm tạm thời, tác phẩm video, biểu diễn, thư viện nghệ thuật và xưởng. Các hoạt động này được đặt ở những cao độ và điều kiện không gian khác nhau trong cùng một khối nhà.
Bốn tầng có mặt bằng riêng. Các vùng phụ trợ và giao thông chiếm một phần, còn những gian lớn được dành cho trưng bày hoặc làm việc với công chúng. Trên bản vẽ, có tầng gần như một phòng rộng, có tầng chứa các nhóm bàn, thư viện và văn phòng. Những cửa kính được đặt theo từng chương trình, không chia đều ở mọi mặt đứng. Khi nhìn từ ngoài, có thể thấy các khoảng kính ngang dài hoặc ô lớn nằm giữa lớp gỗ đen, cho biết phần nào của mặt ngoài tiếp giáp không gian mở hơn.
Lối vào giữa hồ và công viên
Sảnh mới liên hệ bảo tàng với nhà hàng có sẵn và các đường đi trong công viên. Phần kính thấp ở tầng vào nằm dưới khối gỗ đen, cho phép nhìn qua ở tầm người đi bộ. Từ đây có thể đi tới các phòng hoạt động hoặc tiếp cận cầu thang lên những tầng trưng bày. Trong ảnh sảnh, ánh sáng từ cửa kính đi vào phần nền và những bề mặt bê tông để trần. Các quầy, biển và cửa đặt trong một gian có chiều cao thấp hơn phòng lớn phía trên.
Nhà hàng lân cận có những cột, mái thấp và mặt kính khác với khối bảo tàng. Một ảnh toàn cảnh từ công viên cho thấy hai công trình cùng đứng trên phần nền và bờ đất gần hồ, với bảo tàng cao phía sau. Các lối đi và khoảng cỏ dẫn người đến từ nhiều hướng quanh tổ hợp. Cửa vào không nằm ở giữa một mặt đứng đen kín hoàn toàn, mà gắn với phần kính và vùng chuyển tiếp bên cạnh nhà hàng đã có trước.
Cầu thang bê tông qua bốn tầng
Một cầu thang mở chạy xuyên chiều cao nhà, với các vế đổi hướng quanh một khoảng trống chung. Tường, bậc và những mặt bao quanh giữ bề mặt bê tông đổ tại chỗ. Ánh sáng từ phía trên xuống làm những cạnh và mặt nghiêng hiện khác nhau về độ sáng. Khi nhìn từ chiếu nghỉ, có thể thấy một vế thang tiếp tục lên trong khi phần dưới mở về sảnh hoặc tầng thấp hơn. Những đường tay vịn mảnh đi theo các mặt tường và mép bậc.
Bộ ảnh cầu thang ghi lại cả những góc khá hẹp lẫn các khoảng cao hơn. Tại một số vị trí, ô mở trên tường cho thấy một phần phòng hoặc ánh sáng ở phía bên kia. Những cánh cửa có màu nổi xuất hiện cạnh bê tông xám. Đường lên qua từng tầng đồng thời đưa tầm mắt cao dần trong tán cây ngoài nhà. Nhóm thiết kế mô tả các góc nhìn theo chiều đứng hướng tới lâu đài, hồ và khu trung tâm thành phố ở những cao độ khác nhau.
Phòng triển lãm cạnh mặt kính lớn
Một trong các không gian trưng bày chính là phòng có bề mặt sáng và một cạnh kính lớn hướng ra công viên. Hệ cửa ở cạnh này có thể mở để nối phòng với phần ngoài nhà. Khi đóng, mặt kính vẫn đưa cây và ánh sáng vào trường nhìn của người xem. Trên ảnh một đợt triển lãm, những vách độc lập đặt trong gian phòng, để lại khoảng đi ở nhiều phía. Các vách không chạy kín hết chiều cao hoặc toàn chiều rộng của không gian.
Mặt trần trong một số vùng để lộ các dải dầm, với hệ chiếu sáng gắn phía dưới. Sàn tối và những mảng tường hoặc vách trắng làm các lớp trưng bày được nhận biết rõ. Ở vị trí gần cửa, một số phần của hiện vật nằm trên nền cây ngoài công viên; lùi vào sâu hơn, vách trong nhà che một phần cảnh quan. Những ảnh ở các góc khác nhau cho thấy cùng gian phòng có thể nhìn ra ngoài hoặc nhìn vào các vùng được tạo bởi vách trưng bày.
Phòng trên cùng và mái lấy sáng
Phòng trưng bày tầng trên cùng nhận ánh sáng qua hệ mái dạng răng cưa. Những mặt mái tạo chiều cao lớn hơn vùng sàn bên dưới và đưa ánh sáng từ phía trên vào phòng. Trên mặt cắt, các ô mái lặp lại theo một hướng, khác với cách bố trí cửa kính lớn ở các tầng thấp hơn. Phòng tầng trên vì thế có một quan hệ với ánh sáng và đường bao trần riêng trong chuỗi không gian của bảo tàng.
Ảnh hoàn thành ghi các bức tường sáng, phần mái nghiêng và những tranh, tủ hoặc vách được đặt trong gian lớn. Các tác phẩm không nhất thiết nằm trong các ô phòng có cùng kích thước. Trong một góc ảnh, phần mặt mái sáng nằm trên nền một khoảng tường rộng; ở góc khác, người xem có thể nhìn qua nhiều nhóm hiện vật tới cuối phòng. Các đèn bổ sung được bố trí dưới mái, cùng với ánh sáng tự nhiên để phục vụ điều kiện của từng đợt trưng bày.
Khung bê tông và vỏ gỗ đen
Kết cấu chính sử dụng bê tông đổ tại chỗ, với các sàn bê tông dự ứng lực sau để tạo những khoảng vượt nhịp lớn. Lớp cách nhiệt đặt phía ngoài khối bê tông. Trong nhà, vật liệu được để lộ ở nhiều chỗ, kết hợp đá vôi địa phương, những mặt tường sơn trắng và cửa hoặc tấm gỗ nhuộm đen. Các hệ vật liệu ấy thay đổi theo vị trí: cầu thang có nhiều bê tông thấy trực tiếp, còn phòng trưng bày có những bề mặt sáng dành cho tác phẩm.
Vỏ ngoài dùng các tấm gỗ dán nhuộm đen, lắp thành lớp trên một hệ thanh gỗ thông. Tấm có một số kích thước khác nhau, tạo cách chia mặt đứng thành các ô lớn và nhỏ. Những đoạn gỗ nhô hoặc chồng lên nhau hiện rõ hơn khi ánh sáng chiếu xiên, còn ở góc nhìn xa chúng nhập thành một mặt tối. Các ô kính cắt ngang hoặc xuyên qua mặt đen, không tạo một nhịp cửa nhỏ lặp lại giống nhau trên tất cả các tầng.
Thư viện và những không gian làm việc
Thư viện nghệ thuật cùng các xưởng mở bổ sung những hoạt động ngoài việc xem triển lãm. Trong ảnh gian thư viện, bàn và ghế được đặt cạnh cửa kính dài, với giá sách ở phía sau. Hệ dầm vẫn nhìn thấy phía trên đầu người ngồi. Mặt kính cho tầm nhìn ngang vào những tán cây, khác với những khoảng mở cao ở phòng trưng bày hoặc ánh sáng trên cầu thang. Các nhóm bàn có thể được nhìn qua từ những vị trí khác trong cùng gian.
Trang của thành phố Kalmar giới thiệu bảo tàng như nơi có các hoạt động nghệ thuật và thiết kế, gồm cả xưởng sáng tạo cho trẻ em. Trong công trình, những hoạt động ấy nằm cùng hệ tầng với nơi lưu giữ, trưng bày và làm việc. Bộ ảnh từ ngoài công viên tới các phòng bên trong ghi lại sự thay đổi về vật liệu, độ cao và hướng nhìn qua từng phần: gỗ đen trước các thân cây, sảnh kính thấp, cầu thang bê tông và những gian sáng ở phía trên.
