Thung lũng giữa hai phần đô thị
Dự án Montigalà được Dominique Perrault cùng Activitats Arquitectòniques phát triển tại Badalona từ năm 1997. Khu đất là một thung lũng nằm giữa các tuyến cao tốc, trong vùng đô thị mở rộng từ phía biển về phía núi. Các trung tâm thương mại và những khu xây dựng mới xuất hiện quanh hạ tầng giao thông, trong khi phần đất thấp vẫn giữ lại một khoảng trống có quan hệ với địa hình tự nhiên.
Phương án tổng thể đưa các hoạt động thể thao và giải trí vào khoảng đất ấy. Nó không chỉ gồm một sân vận động riêng lẻ. Chương trình có sân thi đấu, sân tập, những công trình phục vụ khu dân cư, bãi đỗ xe và một công viên thể thao. Những mô hình trong bài giới thiệu ý tưởng tổng thể và nghiên cứu sân vận động ban đầu, không phải ảnh chụp của một tổ hợp đã hoàn thành đồng loạt theo toàn bộ phương án.
Bốn đoạn từ phía biển lên phía núi
Thuyết minh tổ chức khu đất thành bốn phần nối tiếp. Phía gần đô thị dày đặc hơn có các công trình thể thao phục vụ khu dân cư và chỗ đỗ xe. Tiếp theo là sân vận động dành cho thi đấu và các sự kiện. Sân tập tạo một đoạn chuyển tiếp đến công viên thể thao và giải trí ở phần cao hơn của thung lũng. Các loại hoạt động vì vậy được đặt theo một trình tự gắn với địa hình.
Trên mô hình tổng thể, những sân phẳng và khối nhà được nối bằng các tuyến đi bộ, cây và khoảng trống. Sân lớn có hình học rõ ràng, còn khu công viên phía sau có nhiều đường đi mềm hơn. Sự khác nhau ấy tương ứng với mức độ xây dựng của từng đoạn: từ những bộ phận đô thị có công trình tập trung đến vùng cảnh quan nhiều đất mở. Ranh giới giữa chúng được xử lý qua đường đi và chuỗi không gian, thay vì một hàng rào duy nhất cắt ngang toàn bộ thung lũng.
Đường dạo làm tuyến liên hệ
Một tuyến đi bộ chạy từ cao tốc ở phía thấp lên phía cao là trục liên hệ của dự án. Tại đoạn đông công trình, nó có tính chất của một rambla, một đường dạo đô thị rộng. Khi đi qua công viên thể thao, tuyến này chuyển thành lối đi và đường có cây. Hình dạng của đường thay đổi theo bộ phận nó phục vụ, nhưng vẫn giữ vai trò liên kết các chương trình trong cùng khu đất.
Các nhánh nhỏ nối từ trục chính đến sân, bãi đỗ và công trình phục vụ. Vì thế, cách đến sân tập khác với cách đi qua công viên, dù hai hành trình có thể gặp nhau tại một đoạn chung. Trong những mô hình nhìn từ trên cao, các tuyến giao thông vừa tạo hướng dọc thung lũng vừa nối sang hai phía đô thị. Chúng làm rõ tham vọng của quy hoạch là gắn một khoảng đất bị hạ tầng chia cắt với các khu dân cư quanh nó.
Sân vận động trong phần lõm của đất
Nghiên cứu sân vận động đặt khán đài và mặt sân vào một hình dạng giống lòng chảo. Thay vì nâng toàn bộ sân thành một khối cao độc lập, mặt cắt dựa vào sự chênh cao của thung lũng. Trong mô hình, đường vành sân nằm gần các cao độ xung quanh, còn không gian thi đấu thấp xuống phía trong. Khi nhìn từ xa, phần mái và các cấu kiện phía trên được nhấn mạnh hơn những dãy khán đài.
Hệ che nắng được nghiên cứu như một mạng nhẹ bao quanh lòng sân. Những mô hình kết cấu để lộ các cột, thanh và dây, cho phép phân biệt bộ phận chịu lực với các lớp bề mặt được đặt lên sau. Có mô hình chỉ thể hiện hệ khung quanh mặt sân; có mô hình bổ sung lớp mái và bối cảnh đất. Các hình ảnh này là các trạng thái nghiên cứu thiết kế, không phải chứng cứ cho rằng toàn bộ hệ mái ấy đã được thi công.
Sân tập và giai đoạn được xây dựng
Hồ sơ của AIA mô tả giai đoạn đầu gồm sân cỏ nhân tạo và một công trình phục vụ có phòng thay đồ, khu hành chính cùng các không gian phụ trợ. Hồ sơ này ghi mốc năm 2006 cho phần công việc thiết kế và theo dõi thi công giai đoạn một. Phần đã xây được phân biệt với sân vận động lớn dự kiến trong quy hoạch. Bởi vậy, tên Montigalà xuất hiện trong tư liệu của nhiều thời điểm không đồng nghĩa mọi hình ảnh cùng thuộc một trạng thái hoàn thành.
Thuyết minh do AIA cung cấp về công trình đã xây nói tới một tòa nhà tương đối tiết chế, với các hệ thống kỹ thuật được để lộ. Các mô hình ban đầu thể hiện quy hoạch toàn thung lũng và nghiên cứu sân lớn, còn hồ sơ giai đoạn một ghi lại bộ phận đã được xây dựng.
Những lớp thông tin trong bộ mô hình
Mô hình khu đất ghi lại cây, đường và các sân, trong khi mô hình sân vận động tập trung vào khán đài, mái và cấu kiện. Những bản phác tay đặt cạnh chúng thể hiện đường dạo, nhịp kết cấu và mặt cắt. Mỗi loại hình đưa ra một phần thông tin khác nhau: quan hệ đô thị, tổ chức không gian, hoặc cách tạo hình bộ phận che phía trên sân.
Các phối cảnh thể hiện phương án đặt sân vận động trong cảnh quan thung lũng. Mô hình tổng thể bao gồm các khoảng đất mở, tuyến đi bộ và những công trình phục vụ; mô hình kết cấu tập trung vào mái che phía trên khán đài. Trong lịch sử thực hiện, sân tập và nhà dịch vụ thuộc giai đoạn I hoàn thành năm 2006. Sân vận động lớn trong tổng thể năm 1997 là một hạng mục riêng của quy hoạch.


