Hai giai đoạn trong khuôn viên đại học
Musashino Art University Museum and Library nằm tại khuôn viên Kodaira của Đại học Nghệ thuật Musashino, Tokyo. Trước đó, trường sử dụng một công trình thư viện và bảo tàng mở cửa từ năm 1967. Chương trình mới tách hai chức năng: xây một thư viện cạnh tòa nhà hiện hữu và cải tạo tòa nhà cũ thành bảo tàng. Hai phần có lối liên hệ trực tiếp với nhau.
Thư viện mới hoàn thành vào tháng 3 năm 2010. Việc cải tạo bảo tàng được hoàn thành vào tháng 6 năm 2011; diện tích trưng bày tăng lên gấp đôi, đồng thời bổ sung kho và phòng triển lãm. Phần thư viện do Sou Fujimoto thiết kế có khoảng 6.500 mét vuông diện tích sàn trong mô tả dự án ban đầu. Công trình gồm hai tầng nổi cùng phần kho dưới đất, nằm cạnh khối bảo tàng có mặt bằng cong ở một phía.
Chương trình sách và các không gian đọc
Quy mô thiết kế ban đầu dành chỗ cho 200.000 cuốn sách, chia đều giữa kho mở để độc giả tiếp cận trực tiếp và kho đóng. Con số này thuộc chương trình xây dựng thư viện mới. Bên cạnh giá sách và bàn đọc, mặt bằng có phòng học nhóm, chỗ nghiên cứu cá nhân, phòng tài liệu quý, khu làm việc của nhân viên và các không gian phục vụ.
Fujimoto nêu hai công việc khác nhau mà thư viện phải đáp ứng: tìm một cuốn sách đã xác định và đi xem để gặp một cuốn chưa biết trước. Ông liên hệ công việc thứ nhất với cách sắp xếp có thứ tự, còn công việc thứ hai với các đường đi và tầm nhìn thay đổi giữa những dãy sách. Hai yêu cầu này được ông dùng để giải thích việc kết hợp đường xoắn của giá sách với các lối cắt ngang.
Một dải giá sách tạo thành mặt bằng
Các vách giá sách cao khoảng chín mét, chạy thành một đường xoắn vào bên trong tòa nhà. Đường xoắn được tạo bằng những đoạn thẳng đổi hướng, không phải một bức tường cong liên tục. Trên mặt bằng, các lớp giá bao quanh nhau và để lại những vùng rộng hẹp khác nhau cho bàn đọc, dãy kệ thấp và lối đi. Ở lớp ngoài cùng, hình thức ô giá tiếp tục xuất hiện dọc mặt đứng phía khuôn viên.
Các vách cao có nhiều ô mở lớn. Một số mở xuống sàn thành lối đi, một số tạo tầm nhìn qua nhiều lớp giá. Người đi có thể men theo một đoạn của đường xoắn hoặc đi xuyên qua các lỗ mở để sang vùng kế bên. Những tuyến ngang này nối các phần khác nhau của mặt bằng và không buộc toàn bộ đường đi phải theo hết chiều dài dải giá sách.
Tầng vào nhà và khu làm việc
Lối vào thư viện đi qua vùng nằm giữa những lớp vách giá và tới khu tiếp nhận. Trên tầng này có các vùng đọc kho mở, chỗ đọc tài liệu tham khảo, phòng nghiên cứu cá nhân và khu sách quý. Bàn dài, bàn nhóm và các dãy kệ thấp được bố trí giữa các vách cao. Các lỗ mở trong vách nối phần gần cửa vào với những khu ở sâu hơn.
Khu làm việc của nhân viên tập trung dọc một cạnh công trình, có văn phòng, phòng họp, phòng giám đốc, phòng tiếp khách và phòng an ninh. Cửa phục vụ tiếp cận khu này từ bên ngoài. Cạnh tiếp giáp tòa nhà cũ có phòng trưng bày thường xuyên. Những phòng phục vụ kín, thang máy, thang bộ và nhà vệ sinh nằm trong các cụm cụ thể, bên cạnh các vùng đọc mở rộng hơn.
Tầng trên, thang rộng và các cầu nối
Tầng trên tiếp tục các vùng kho mở và chỗ đọc, với phòng học nhóm và phòng sao chụp đặt ở rìa. Bàn ghế được bố trí trong các khoảng nằm giữa dãy giá; một số vùng ở sát mặt đứng, một số nằm sâu phía trong. Bên cạnh khối nhà cũ có sân ngoài và một khu đọc tiếp giáp sân. Những khoảng thông tầng giữ lại các hướng nhìn về tầng dưới và lớp giá cao.
Một hệ bậc thang rộng cùng các đoạn dốc nằm tại vùng vào nhà, nối các cao độ của khu tiếp cận. Chi tiết thang dùng bản thép tạo hình, mặt bậc bằng tấm bê tông và các lớp chống thấm ở phần phía trên không gian kín. Trên cao còn có những lối đi hẹp bắc qua khu vào và quầy tiếp nhận. Các lối này đi xuyên qua những ô mở của vách giá, với lan can chạy theo mép.
Giá sách, mặt kính và kết cấu
Hệ ô giá bằng gỗ hiện diện từ những vùng đặt sách ở thấp lên tới sát mái. Các phần cao vượt quá tầm với của người đứng trên sàn; không phải toàn bộ ô giá đều chứa sách. Fujimoto mô tả dải giá vừa là nơi tổ chức bộ sưu tập, vừa tạo nên những bức tường liên tục của thư viện. Phía ngoài các ô giá là hệ kính, tách không gian bên trong khỏi khuôn viên.
Kết cấu công trình kết hợp khung thép với các phần sàn và tầng hầm bê tông cốt thép. Các dầm mái nằm phía trên lớp trần lấy sáng; các sàn tầng có lớp nền và hoàn thiện riêng. Một số vùng đọc dùng thảm trên sàn nâng, còn các lối đi cao có cấu tạo ván nền và lan can thép. Những phòng kho dưới đất có tường, sàn và lớp chống thấm riêng, đồng thời bố trí cạnh các khoảng kỹ thuật.
Ô mái và hệ chiếu sáng
Các ô lấy sáng được bố trí trên mái ở những vị trí nối tiếp nhau. Phía dưới là lớp trần gồm các tấm polycarbonate, treo bằng hệ khung và thanh đỡ. Chi tiết thể hiện lớp trần này đi qua những vùng đọc kho mở, dưới hệ dầm. Ánh sáng từ mái được phân tán qua vật liệu trước khi tới khu giá sách và bàn đọc.
Sirius Lighting Office phụ trách chiếu sáng cho cả thư viện và bảo tàng. Tại thư viện, nhóm thiết kế ưu tiên chiếu sáng các mặt đứng của giá sách. Bóng đèn trong suốt được treo với mật độ thay đổi giữa các vùng. Hệ đèn kết hợp với ánh sáng đi qua ô mái và lớp polycarbonate; những bề mặt giá cao vẫn là đối tượng chính của phương án chiếu sáng. Các phần kỹ thuật trên mái và các lớp trần được triển khai tách với những bộ phận giá gỗ phía dưới.
Phần bảo tàng và nhóm thực hiện
Ở tòa nhà cũ, công việc cải tạo bổ sung chức năng trưng bày cho không gian trước kia dùng làm thư viện nghệ thuật. Theo Sirius, phần chiếu sáng tận dụng lại các tuyến ống điện hiện hữu. Đèn LED được dùng cho các khoảng cao; một số đèn rọi có thể nâng hạ để thay đổi bố trí triển lãm. Dưới phần trần cong ở giữa có hệ ray đèn hình vuông treo phía trên khu trưng bày.
Jun Sato Structural Engineers phụ trách kết cấu, Kankyo Engineering phụ trách cơ điện và Taisei Corporation thi công. Taku Satoh cùng Shingo Noma tham gia phần thiết kế đồ đạc và chỉ dẫn. Nhóm kiến trúc do Sou Fujimoto dẫn dắt gồm Koji Aoki, Naganobu Matsumura, Shintaro Honma, Tomoko Kosami và các cộng sự.
