Một nhà hòa nhạc tại Boavista
Casa da Música được phát triển trong bối cảnh Porto được chọn là Thủ đô Văn hóa châu Âu năm 2001. Nhóm OMA tham gia cuộc thi giới hạn để thiết kế nhà hòa nhạc mới tại khu Boavista. Phương án không nối thêm một đoạn mặt đứng vào vành công trình quanh vòng xoay, mà đặt một khối đứng riêng trên quảng trường mới, ở vị trí liên hệ với công viên và những tuyến đường chung quanh.
Công trình hoàn thành năm 2005, do Rem Koolhaas và Ellen van Loon phụ trách tại OMA, cùng các cộng sự và nhóm kỹ thuật địa phương. Từ phố, nhà hiện lên như một khối bê tông trắng có các mặt nghiêng, với những ô kính lớn nằm trên một số phía. Nền quảng trường cũng có các phần dốc và chỗ nâng cao, làm vùng tiếp cận không chỉ là một mặt lát phẳng trước cửa.
Hình khối có một nguồn gốc khác chương trình
Trong ghi chép của OMA, một phần nghiên cứu hình học của Casa da Música bắt nguồn từ một phương án nhà ở chưa được xây cho khách hàng tại Hà Lan. Ý tưởng về một khối đặc được khoét rỗng và một khoảng dài xuyên qua nó được xem xét lại khi văn phòng làm cuộc thi nhà hòa nhạc. Đây là một diễn biến được chính nhóm thiết kế kể lại, không phải suy luận từ sự giống nhau giữa các hình thức.
Khi chuyển sang chương trình tại Porto, các khoảng rỗng được phát triển cho những điều kiện sử dụng hoàn toàn khác. Khán phòng, phòng tập, sảnh và tuyến công cộng có các yêu cầu về âm thanh, tổ chức người và vận hành. Mô hình cùng bản vẽ cắt cho thấy những khối phòng lớn nằm giữa một lớp không gian còn lại, được nối bằng cầu thang, thang cuốn và các sàn có hình dạng thay đổi.
Giữ phòng hòa nhạc dạng hộp
Nhóm kiến trúc cùng chuyên gia âm học khảo sát các phòng hòa nhạc hiện có và tiếp tục sử dụng dạng khán phòng chữ nhật dài, thường được gọi là shoebox. Thay đổi của dự án không nằm ở việc xóa bỏ hoàn toàn loại hình này. Phòng chính được đặt vào trong một khối có đường bao nhiều mặt, tạo sự khác nhau giữa hình học của nơi biểu diễn với hình học của lớp vỏ ngoài.
Hai đầu phòng chính có những mặt kính gợn lớn, đưa hình ảnh thành phố vào chiều dài không gian hòa nhạc. Bề mặt gỗ và những lớp chi tiết màu sáng tạo các mặt bên, trong khi trần và những bộ phận kỹ thuật đáp ứng yêu cầu biểu diễn. Từ trong khán phòng, người sử dụng thấy vừa cấu trúc tập trung của các hàng ghế và sân khấu, vừa sự hiện diện của ánh sáng và cảnh phố phía sau kính.
Tuyến đi quanh các khán phòng
Một tuyến công cộng liên tục đi quanh những phòng lớn, qua các bậc thang, sàn và thang cuốn. Chuỗi không gian này nối những khu sảnh, các phòng nhỏ, vùng nghỉ và những chỗ có thể nhìn ra thành phố. Mặt cắt thể hiện tuyến đi như một hành trình trong phần còn lại giữa những khối chương trình lớn, thay vì một hành lang đều chạy sát mặt đứng.
Ở một số đoạn, người đi gặp một khoảng cao với mặt kính lớn; ở đoạn khác, đường đi hẹp lại giữa các bề mặt bê tông hoặc chuyển sang một vùng có màu và vật liệu khác. Cửa vào phòng biểu diễn đánh dấu sự chuyển từ tuyến đi phân tán sang không gian tập trung. Các hoạt động khác nhau có thể được tổ chức trong cùng tổ hợp, với hệ phòng tập và hậu đài phục vụ dàn nhạc cùng những nghệ sĩ đến biểu diễn.
Các phòng có vật liệu và màu sắc riêng
Nội thất Casa da Música không được phủ một lớp hoàn thiện duy nhất. Các ảnh chụp cho thấy phòng có gạch hoa, các bề mặt kim loại, không gian đỏ và những vùng xanh nhạt. Sự thay đổi gắn với từng phòng và chương trình, bên cạnh phần bê tông lộ ở các vùng giao thông. Một số phòng nhỏ có thể được nhìn thấy qua những ô kính nằm giữa các không gian.
Nhóm thiết kế nghiên cứu các ứng dụng vật liệu riêng cho dự án, gồm kính gợn ở các đầu khán phòng, gạch trong những phòng khác nhau và các chi tiết ghế, trần, mặt tường của phòng lớn. Hồ sơ cộng sự ghi nhận sự tham gia của các đơn vị nội thất, rèm, sân khấu và thiết kế ghế. Những phần này bổ sung tỷ lệ sử dụng và điều kiện âm thanh cho hệ hình học lớn của công trình.
Quảng trường và các khung nhìn về thành phố
Khối nhà có nhiều mặt nghiêng nên hình ảnh thay đổi rõ theo vị trí đứng. Một mặt kính lớn có thể hiện như một khoảng tối từ xa, rồi mở ra thành không gian sâu khi tới gần. Ở một số phía, khối bê tông hạ xuống gần nền; ở phía khác, phần đáy được nâng để tạo vùng có mái che hoặc đường vào. Các khoảng lát ngoài nhà nối tới vỉa hè và hệ đường quanh Boavista.
Từ bên trong, các ô kính đặt cảnh phố, cây và mái nhà Porto vào các vị trí khác nhau của hành trình. Thành phố xuất hiện ở cuối khán phòng, bên cạnh thang hoặc trước một vùng nghỉ, thay vì chỉ được nhìn từ sảnh chính. Quan hệ giữa nội thất và cảnh quan vì thế diễn ra ở nhiều thời điểm của việc sử dụng nhà hòa nhạc, cùng với các phòng có yêu cầu tập trung và cách âm riêng.
