Nhà hát trong trung tâm Zamora

Ramos Carrión nằm trong trung tâm lịch sử Zamora, trên một khu đất nhìn về sông Duero. Nhà hát cũ do Francesc Ferriol i Carreras thiết kế và mở cửa năm 1916. Sau thời kỳ sử dụng làm rạp chiếu phim và những năm bỏ trống, chính quyền tổ chức cải tạo, mở rộng công trình. Nhóm MGM tham gia một quá trình kéo dài qua nhiều giai đoạn, từ cuộc thi đến thi công và hoàn thiện các phần của tổ hợp.

Hồ sơ của văn phòng ghi giai đoạn 2005–2016; những ảnh của đợt xây dựng trước đó đã thể hiện các khối mới phía sau nhà hát. Trong khu đất, tường của những công trình lân cận, phần nhà cũ và các lối đi không cùng niên đại nằm gần nhau. Việc mở rộng diễn ra trong khoảng trống giữa những ranh giới có sẵn này. Phía ngoài là một nền đất cao có tầm nhìn qua sông và sang bờ đối diện.

Phần mở rộng nhìn từ một ngõ trong trung tâm lịch sử Zamora.Ảnh: Hisao Suzuki

Những phần giữ lại và thêm vào

Mặt tiền nhà hát cũ vẫn xuất hiện trong tuyến phố. Phía sau và bên cạnh là các khối mới có đường bao bậc lên xuống. Trên bản vẽ so sánh hiện trạng với phương án cải tạo, phần hội trường, sân khấu và các phòng phục vụ được đặt trong mối liên hệ với những tường và công trình hiện hữu. Dự án không tạo một khối hộp duy nhất thay thế toàn bộ khu nhà cũ.

Nhìn từ bờ sông bên kia, những khối ốp sáng hiện lên phía sau các mái ngói và mặt tường đá. Từ một ngõ hẹp, có thể thấy phần trên của công trình mới vượt lên sau bức tường cũ. Các hình ảnh này ghi lại hai khoảng nhìn rất khác nhau: một phía là toàn cảnh đô thị ven sông, phía kia là cự ly gần giữa các bức tường. Chiều cao của phần mở rộng thay đổi theo từng bộ phận chương trình.

Lớp vỏ mới đứng cạnh tường và các công trình có sẵn.Ảnh: Hisao Suzuki

Quảng trường và các đường nối

Một gian nhà nhỏ đặt ở vùng tiếp cận quảng trường là một phần của dự án. Cùng với nó là đường dốc nối các cao độ và những đường phố quanh khu đất. Trên tổng mặt bằng, các tuyến này luồn giữa phần nhà cũ, phần xây thêm và những mép tường bên cạnh. Không gian ngoài trời nằm trong tổ chức công trình, thay vì chỉ là khoảng sân còn lại sau khi bố trí phòng.

Ảnh chụp dọc ngõ cho thấy một phía là tường đá với cửa nhỏ, phía kia là lớp vỏ mới có những dải đứng sáng. Nền đường dẫn tới một khoảng rộng hơn ở cuối. Ở vị trí khác, một khoảng hẹp cao nằm giữa hai khối mới, với những đường sàn bắc ngang phía trên. Các đoạn này không có cùng độ rộng hoặc chiều cao. Chúng tạo những lối tiếp cận và khoảng chờ trong một khu đất bị chia bởi nhiều công trình.

Đường phố hẹp giữa tường đá cũ và mặt nhà phía đối diện.Ảnh: Hisao Suzuki

Sảnh phía sau mặt tiền cũ

Sảnh vào chính giữ lại những ô cửa vòm của phần nhà trước. Trong ảnh, các cửa này mở trên một bức tường sáng, phía dưới có những mảng gỗ cùng màu với nền và một số bộ phận bên trong. Trần phẳng cao phủ qua không gian sảnh. Những mặt gỗ không chỉ xuất hiện ở quầy; chúng tiếp tục ở các mép tường và phần cửa dẫn tới những khu khác.

Mặt bằng tầng trệt chỉ ra mối nối từ sảnh tới phòng khán giả, các lõi giao thông và đường đi phía bên. Không gian có nhiều chỗ chuyển hướng, do phần mở rộng không nằm trùng hoàn toàn với đường bao của nhà cũ. Các bức tường mới có lúc lùi khỏi tường giữ lại, để tạo khe hoặc một đoạn đi. Những chỗ tiếp giáp này hiện rõ trên mặt cắt dọc, nơi các phần trần và sàn của nhiều giai đoạn gặp nhau.

Sảnh chính có các cửa vòm giữ lại và các bề mặt gỗ sáng.Ảnh: Hisao Suzuki

Phòng khán giả và sân khấu

Phòng biểu diễn có các hàng ghế hướng về sân khấu, với chỗ ngồi ở nền thấp và phần cao hơn phía sau. Các tấm gỗ bao trần và tường được chia thành nhiều mặt, có đoạn đứng và đoạn nghiêng. Trong ảnh chụp từ phía cuối phòng, các bề mặt này tiếp tục quanh khu sân khấu; sàn, tay vịn và mép ban công sử dụng những cách hoàn thiện riêng.

Bản vẽ gọi tên phòng khán giả, vùng nhạc công, sân khấu và phòng tập diễn. Các phòng thay đồ và kho không nằm ngay trong cùng không gian công chúng mà gắn với các tuyến phục vụ bên cạnh hoặc ở tầng thấp hơn. Hồ sơ kỹ thuật ghi Higini Arau phụ trách tư vấn âm học và Chemtrol phụ trách thiết bị sân khấu. Tổ chức của phòng diễn được đặt trong một hệ vận hành rộng hơn, gồm cả những phần khán giả không trực tiếp đi qua.

Phòng khán giả dưới các tấm trần và tường gỗ chia thành nhiều mặt.Ảnh: Hisao Suzuki

Đường dốc bên trong phần mới

Một không gian khác có các dải sàn dốc nối nhiều cao độ. Phần tay vịn và vách thấp được hoàn thiện bằng gỗ sáng, đi qua những cột và dầm sơn trắng. Các ô cửa cao, hẹp đặt thành hàng ở sát trần. Từ đường dốc có thể nhìn qua khoảng trống sang một đoạn giao thông khác, thay vì chỉ thấy tường ở khoảng cách gần.

Trong mặt cắt, đường dốc kéo dài qua một phần đáng kể của khối nhà và gặp các chiếu nghỉ. Những đoạn sàn này không có độ cao bằng nhau với toàn bộ tầng của hội trường. Việc đi lại được giải quyết bằng sự kết hợp giữa dốc, cầu thang và các lõi đứng. Các bề mặt gỗ ở đây có màu gần với phòng biểu diễn, nhưng không gian sáng hơn nhờ dải cửa và lớp bao che ở cao độ trên.

Đường dốc bên trong chạy giữa những mép gỗ và hệ dầm trắng.Ảnh: Hisao Suzuki

Lớp vỏ có các dải đứng

Các khối xây thêm sử dụng lớp vỏ màu nhạt có những đường đứng lặp lại. Ở khoảng cách gần, bề mặt chia thành những dải hẹp nằm phía ngoài các ô cửa và mép sàn. Các đường ngang của tầng cùng những mảng kín tạo các nhịp khác bên dưới. Ở khoảng cách xa, lớp vỏ làm những phần mở rộng hiện như các khối sáng nằm giữa các mái và tường có sẵn của Zamora.

Một ảnh chụp chính diện phía sau cho thấy ba khối cao thấp khác nhau cạnh nhau. Các chỗ lùi ở chân nhà dành cho vùng đi hoặc khoảng trống, còn phần trên được bọc liên tục. Từ trong khe giữa các khối, có thể thấy dầm và mặt sàn ngang cắt qua những dải đứng của mặt ngoài. Vì thế, bề mặt lặp ở bên ngoài không có nghĩa các phòng và đường đi bên trong đều có cùng kích thước hoặc cùng cách tổ chức.

Khoảng hẹp giữa các khối với lớp bao che đứng và những dải sàn ngang.Ảnh: Hisao Suzuki

Vườn nhìn về Duero

Vị trí trên nền cao cho phép phần ngoài nhà liên hệ với cảnh quan sông. Dự án đặt một khu vườn và các khoảng mở hướng về phía này, đồng thời giữ các đường nối với phố ở phía nhà hát cũ. Cùng một tổ hợp vì vậy có một mặt tiếp xúc trực tiếp với cấu trúc đường phố lịch sử và một phía mở ra khoảng nhìn dài hơn qua thung lũng.

Hồ sơ của MGM ghi các kiến trúc sư chủ trì gồm José Morales, Juan González Mariscal và José María Romero, cùng nhiều cộng sự qua những giai đoạn thực hiện. Hồ sơ giải thưởng BigMat ghi nhận năm hoàn thiện 2016 cho dự án. Các ảnh chụp trong quá trình đó thể hiện sự hiện diện đồng thời của sảnh nhà cũ, phòng diễn, đường dốc và những khối mới. Chúng là các bộ phận có tỷ lệ và điều kiện ánh sáng khác nhau trong cùng nhà hát.

Đọc thêm +