Khu đất dốc ở ranh giới thành phố
Công trình được xây cho Portugal Telecom tại Santo Tirso. Khu đất nằm thấp hơn những phần đô thị phía trên và hướng ra một thung lũng canh tác. Từ các vị trí cao trong thành phố có thể nhìn thấy mái, các khối phụ trợ và những khoảng cắt vào công trình. Bên ngoài khu đất là đường tiếp cận, công trình lân cận, sân thể thao và các dải đất nông nghiệp ở xa.
Theo đơn vị kỹ thuật AFA Consult, chênh lệch cao độ giữa các ranh đất khoảng 13 m, với hướng dốc tự nhiên từ tây bắc xuống đông nam. Aires Mateus xác định địa hình và vị trí ở rìa đô thị là những điều kiện xuất phát của phương án. Nhà được đặt trong phần đất dốc, có đường tiếp cận ở nhiều cao độ. Mặt trên của công trình hiện ra cùng cảnh quan khi nhìn từ phía đô thị cao, trong khi ở phía thấp có các mặt đứng cao và khoảng vào sâu.
Đường bao và các khoảng cắt ở mặt đứng
Mặt bằng ngoài của nhà là một đa giác không đều, thích ứng với khu đất. Bên trong đường bao đó, các phòng và sân phần lớn sử dụng những cạnh vuông góc. Mặt đứng gồm các khối trắng có cao độ đỉnh khác nhau, xen các khoảng mở cao hoặc những khe thấp sát nền. Một khối phía trên nhô ra, tạo một phần có mái trước cửa vào ở cao độ thấp.
Các sân cắt từ ngoài vào giữa những khối phụ trợ. Nhìn từ phía đường và thung lũng, có chỗ thấy một cửa kính nằm sâu phía sau khoảng sân, có chỗ chỉ thấy mặt tường trắng và phần trời phía trên. Nền tiếp cận ngoài nhà có các đoạn lát đá và đường dốc. Ở mép trên khu đất, mặt đường đi gần với cao độ mái; lan can kính nằm dọc phần có chênh cao. Các mặt ngoài của nhà vì vậy tiếp xúc với đất, đường đi và khoảng trời ở những cao độ khác nhau.
Phòng làm việc ở trung tâm
Phòng của các nhân viên dịch vụ khách hàng chiếm phần chính giữa công trình. Mặt bằng căn phòng bắt đầu từ hình vuông, mở rộng ở bốn góc bằng những vùng vuông góc có hình dạng khác nhau. Các góc mở rộng tiếp nối diện tích làm việc trong khi phần phụ trợ và sân nằm ở chu vi. Gian giữa có chiều cao lớn và không bị chia thành một chuỗi phòng nhỏ.
Các vị trí làm việc được bố trí thành hàng với bàn, màn hình và vách ngăn thấp. Từ sàn làm việc có thể nhìn tới phần trần cao và các cửa mở ở phía trên. Vách thấp chia các cụm bàn, còn hệ tường và trần bao quanh vẫn liên tục ở quy mô cả gian phòng. Một số mảng kính lớn nằm ở gần sàn, hướng về sân; các ô sáng cao hơn xuất hiện trên những mặt tường ở phía đối diện. Những phòng kín nhỏ hơn nằm ngoài vùng làm việc tập trung này.
Sân, cửa ngang và những ô mở trên cao
Ba phía của nhà có những khoảng cắt hình chữ nhật tạo sân. Các sân đi sâu vào hệ khối, với tường cao hai bên và phần kính ở cuối hoặc cạnh sân. Ở một số vị trí, khối phòng phía trên tạo đoạn có mái trước khi sân mở ra ngoài. Từ phòng làm việc, các dải kính thấp nhìn qua nền sân ra cây, đường hoặc không gian xa hơn.
Ngoài những cửa ngang gần sàn, gian làm việc có các ô mở ở cao độ cao và các bộ phận lấy sáng trên mái. Chúng không nằm cùng một hàng ở toàn bộ chu vi. Mỗi phần giao giữa tường, khối phụ trợ và mái tạo một vị trí mở khác nhau. Trong mô tả của kiến trúc sư, các sân và khoảng giữa các khối được dùng để đưa sự thay đổi ánh sáng trong ngày vào không gian làm việc. Những cửa trên cao và mặt kính sát sân cùng tham gia chiếu sáng cho một gian phòng lớn.
Tầng trên và phần kỹ thuật dưới mái
Ở tầng trên, phần hình vuông giữa nhà vẫn là khoảng thông cao, không có các phần mở rộng ở góc như tầng làm việc thấp. Các phòng nhỏ, giao thông và phần phục vụ bố trí quanh khoảng này. Chương trình của trung tâm còn có phòng nghỉ và phòng đào tạo, bên cạnh các khu kỹ thuật. Các thang được đặt ở vùng chu vi, nối các cao độ mà không chiếm phần chính giữa phòng làm việc.
Trên mái, một vùng thấp hơn lặp lại hình dạng của gian trung tâm ở kích thước nhỏ hơn. AFA Consult mô tả hệ thiết bị kỹ thuật được đặt trong vùng mái và bảo vệ bằng phần bao che phía trên. Tấm lưới kim loại tại phần thấp giữa mái cho phép không khí đi qua vùng thiết bị. Hệ thống mái cũng được phối hợp với việc thu và sử dụng lại nước mưa. Các khối, lưới che và những ô mở này đều nằm trong phần mái có thể quan sát từ khu đô thị phía trên.
Hệ thép và các khoảng nhịp lớn
Kết cấu chính sử dụng thép, với hệ chịu lực đặt ở chu vi. AFA Consult cho biết lựa chọn này gắn với yêu cầu thi công nhanh, giảm khối lượng xây dựng và giữ các khoảng làm việc có thể bố trí linh hoạt. Các tuyến kỹ thuật được bố trí trong những khoảng trống của hệ kết cấu. Hệ chịu lực phía ngoài tạo các nhịp lớn qua gian làm việc trung tâm.
Các chi tiết của nhà kết hợp sàn liên hợp, cấu kiện thép hình IPE và tấm sàn dạng sandwich ở những vị trí khác nhau. Các tường và trần bao che được gắn vào khung phụ bằng kim loại. Phần nằm sát đất có tường bê tông, lớp chống thấm, sỏi thoát nước và ống dẫn thoát ở phía đất. Kính ở một số mặt được gắn vào khung thép bọc nhôm. Hệ kết cấu thép, tường tiếp đất và lớp bao che nhẹ cùng xuất hiện trong các mặt cắt qua sân và phòng làm việc.
Lớp bao che, mái và cửa kính
Các mặt ngoài màu trắng có phần dùng tấm Aquapanel Outdoor trên hệ thanh đứng và ngang kim loại. Bên ngoài tấm là lớp trát có lưới gia cường, lớp chống nước và sơn trắng. Cấu tạo còn có lớp cách nhiệt và bông khoáng dày 50 mm. Một số đoạn khác dùng tường gạch hai lớp có cách nhiệt, trát và sơn cùng màu. Những cấu tạo này nằm ở các vị trí khác nhau quanh nhà.
Mái có lớp bê tông nhẹ tạo dốc và màng chống thấm màu trắng. Các ô lấy sáng gồm khung thép cố định và kính nhiều lớp; phía thiết bị dùng lưới thép trên khung đỡ. Cửa kính có những cấu kiện khung bọc nhôm anod hóa, đi cùng kính hai lớp an toàn và chống cháy tại vị trí được chỉ định. Ở một chi tiết mép cửa, kết cấu ống nhôm được bọc tấm nhôm gấp, có lớp bần bên trong và bệ đá phía dưới. Các thanh và lớp này được giấu trong chiều dày của mặt tường, cửa và mái.
Sàn, trần và nhóm thi công
Đá cẩm thạch trắng Cristalino Lagoa được dùng ở một số phần sàn và nền ngoài có mái. Các vùng khác dùng thảm trên các lớp nền, vữa và màng polyethylene. Bên ngoài có nền đá granite cuội và đá lát dạng khối. Những tấm trần âm học được gắn vào hệ trần treo; phần trần ngoài trời có tấm Aquapanel, lưới gia cường, cách nhiệt và lớp sơn trắng.
Công trình hoàn thành năm 2009. Manuel Aires Mateus và Francisco Aires Mateus đứng tên thiết kế; các cộng sự gồm Marco Arraiolos, Anna Bacchetta, Bruna Parro, Miguel Pereira và André Ribeiro. AFA Consult phụ trách kỹ thuật, còn LENA và ABRANTINA thực hiện xây dựng. Portugal Telecom là chủ đầu tư của trung tâm dịch vụ khách hàng này.
