Badalona, Vallès và văn phòng năm 1993

Toni Gironès Saderra sinh tại Badalona năm 1965, tốt nghiệp Trường Kiến trúc Vallès, thuộc Đại học Bách khoa Catalunya, năm 1992. Ông bắt đầu hành nghề độc lập năm 1993, đồng thời trở lại trường giảng dạy đồ án. Công việc của văn phòng phát triển trong vùng Catalunya, với nhà ở, không gian công cộng và những địa điểm có di tích khảo cổ. Hồ sơ nghề nghiệp ghi nhận giải dành cho kiến trúc sư trẻ Catalunya năm 1996 và giải kiến trúc Girona năm 1998, thuộc giai đoạn đầu sau khi ông mở văn phòng. [1][2]

Gironès giảng dạy tại ETSAV từ năm 1993 đến 2005. Sau đó, ông chuyển sang Trường Kiến trúc Reus của Đại học Rovira i Virgili, làm người phụ trách ngành kiến trúc giai đoạn 2005–2012. Việc xây dựng chương trình và hướng dẫn đồ án diễn ra song song với hoạt động thiết kế. Ông tiếp tục phụ trách giai đoạn đầu của chương trình kiến trúc từ năm 2012 đến 2016, rồi điều phối năm học cuối và đồ án tốt nghiệp. Các môn ông tham gia bao gồm hình họa, thiết kế kiến trúc và đô thị. [3]

Những lớp đất và dấu tích La Mã

La Fornaca tại Vilassar de Dalt, hoàn thành năm 2004, là một công trình sớm xác lập mảng làm việc với di sản. Ba lò nung La Mã đã được phát hiện và khai quật trong khu vực nằm giữa công viên và khu công nghiệp. Chính quyền đặt hai yêu cầu: bảo vệ di tích và tạo điều kiện trưng bày. Gironès thiết kế một lớp che phủ có lỗ lấy sáng nằm trên vị trí các lò. Mái trở thành bề mặt nhìn thấy từ công viên, còn cửa vào xuất hiện như một mặt cắt xuyên qua đất. [5]

Ở Can Tacó, dự án triển khai giai đoạn 2008–2011 trên đồi Turó d’en Roina, gần nơi hợp lưu của hai sông Congost và Mogent. Di tích nằm cao hơn dòng nước khoảng 50 mét, giữa một khu vực chịu nhiều tác động của hạ tầng và đô thị hóa. Tuyến tiếp cận đi qua rừng sồi trước khi đến các nền phòng La Mã. Công trình dùng đất, đá của địa điểm và lưới thép để giữ những lớp vật liệu mới phía sau dấu tích tường cũ, tái lập cao độ đi lại mà vẫn để lộ phần khảo cổ. [6]

Nhà ở Salou và không gian dùng chung

Cuộc thi nhà ở tại phía bắc Salou năm 2007 đưa đến dự án 80 căn hộ hoàn thành trong giai đoạn 2007–2009. Hai khối nhà, mỗi khối bốn tầng, được bố trí trên khu đất đang chuyển từ đất nông nghiệp sang đô thị. Mỗi tầng có mười căn; hành lang ngoài trời dẫn tới các cửa vào. Căn hộ được tổ chức quanh lõi tập trung khu ướt và đường ống, có hai hướng mở đối diện. Một phía nối với hành lang, phía còn lại nối với sân hiên riêng. [7]

Khu nhà ở Salou được tuyển vào triển lãm Unfinished của gian Tây Ban Nha tại Biennale Kiến trúc Venice năm 2016, nơi nhận giải Sư tử vàng cho gian trưng bày. Cùng năm, Alejandro Aravena mời Gironès tham gia triển lãm chính Reporting from the Front tại Arsenale. Trước đó, công trình Seró đã xuất hiện trong chương trình của Catalunya tại Venice năm 2014. [4]

Seró và việc trưng bày những phiến đá cổ

Tháng 1 năm 2007, thi công đường ống tưới của hệ thống Segarra–Garrigues làm lộ ra những phiến đá có chạm khắc ở Seró. Chúng thuộc một cấu trúc mộ đá có niên đại khoảng 4.800 năm. Dự án của Gironès, thực hiện từ 2007 đến 2013, đặt nơi trưng bày trên hai vườn cũ cạnh quảng trường làng. Chênh lệch cao độ được xử lý bằng đường dốc; bên trong có phòng đa năng, nơi giới thiệu phát hiện khảo cổ và không gian phục vụ rượu của các hợp tác xã địa phương. [8]

Khu chứa các phiến đá được tiếp cận qua đường đi xoắn theo hình vuông. Gạch đất nung có lỗ cho không khí và ánh sáng đi vào, trong khi ánh sáng từ trên cao tập trung vào bề mặt chạm khắc. Công trình nhận cả giải của hội đồng và giải bình chọn trong hạng mục kiến trúc FAD năm 2013. Cũng trong năm đó, bảo tàng kiến trúc S AM ở Basel dành triển lãm Space+Matter: Life+Place cho Gironès. Phần giới thiệu của bảo tàng dùng hành trình qua Seró để trình bày quan hệ giữa vật liệu, cảm nhận và địa điểm. [8][9]

Nghiên cứu Cap de Creus và cách nhìn về thời gian

Năm 2016, Gironès hoàn thành luận án tiến sĩ tại UPC về những kiến trúc hình thành tự phát ở bán đảo Cap de Creus. Félix Solaguren-Beascoa và Pere Riera hướng dẫn nghiên cứu. Đối tượng là vùng đất khoảng 10.000 hecta, nơi địa hình dốc từng được cải tạo thành những mặt bằng canh tác bằng đá tại chỗ. Luận án ghi chép, đo vẽ và so sánh các cấu trúc ấy, xem chúng như kết quả tích lũy của nhu cầu sử dụng, nguồn lực hạn chế và nhiều thế hệ can thiệp vào địa hình. [10]

Trong cuộc phỏng vấn do Emma López-Bahut và Luz Paz-Agras thực hiện, công bố trên BAC năm 2017, Gironès nói về khả năng cư trú như mối liên hệ giữa con người và môi trường. Khí hậu, đặc điểm sinh học và những gì đã có tại địa điểm cùng tham gia vào thiết kế. Hai chủ đề được cuộc phỏng vấn đặt ở trung tâm là ranh giới và thời gian: ranh giới được xem như một vùng có thể sử dụng, còn thời gian là thành phần của quá trình hình thành công trình. Cách diễn giải này gắn với những công việc khảo cổ và cảnh quan ông đang thực hiện. [11]

Mười năm của Bảo tàng Khí hậu Lleida

Dự án Lleida khởi đầu từ cuộc thi năm 2008, với yêu cầu một bảo tàng kín có nhiệt độ ổn định. Gironès đề xuất tổ chức không gian để người đến có thể trải nghiệm chính các biến đổi khí hậu. Địa hình, cây xanh, mặt nước, bóng mát và những khu tiếp đón được bố trí trong một vùng cảnh quan rộng hơn khu đất ban đầu. Sau giai đoạn đầu năm 2010–2011, khủng hoảng kinh tế làm công việc bị gián đoạn. Phần lớn đất đào được giữ lại tại chỗ để tạo các cao độ mới. [12]

Hồ sơ văn phòng ghi quá trình dự án kéo dài đến năm 2018. Năm 2019, công trình nhận Premio de Arquitectura Española và giải đặc biệt trong nhóm tác phẩm của Biennale Kiến trúc và Đô thị Ibero-America lần thứ XI. Các công trình khác cũng được ghi nhận trong giai đoạn này: Can Tacó nhận huy chương vàng DOMUS năm 2018; phần can thiệp tại Nhà hát La Mã Tarragona nhận giải Alejandro de la Sota năm 2019. Những giải thưởng gắn với các công việc cụ thể, trải từ môi trường, khảo cổ tới không gian công cộng. [12][13]

Giảng dạy, bảo tồn và trao đổi quốc tế

Gironès tham gia ban điều hành và giảng dạy tại Barcelona Institute of Architecture trong giai đoạn 2009–2012. Từ năm 2013 đến 2017, ông là thành viên hội đồng phụ trách khu phố cổ Vic, làm việc về cải tạo và di sản. Năm 2018, tại MACA Alicante, ông trình bày Processes in Time, nối các dự án với quá trình xây dựng và biến đổi của chúng. [4]

Các hoạt động quốc tế tiếp tục mở rộng trong những năm 2020. EINA ghi nhận Gironès là giảng viên khách mời của International Architecture Workshop tại Politecnico di Milano trong năm học 2023–2024. Tháng 4 năm 2024, chương trình Fri-archi tại Fribourg tổ chức buổi nói chuyện của ông. Song song với các buổi thuyết trình, ông xuất bản cuốn sách về nhà Zariquiey ở Cadaqués năm 2023. Cuốn sách đặt công trình do F. Barba Corsini thiết kế năm 1957 bên cạnh quá trình ông trở lại làm việc tại ngôi nhà trong giai đoạn 2017–2021. [3][15]

Acropolis và chuyên khảo năm 2024

Năm 2023, Gironès cùng Massimo Ferrari, Claudia Tinazzi và nhóm nghiên cứu Politecnico di Milano nhận một trong ba giải nhất đồng hạng của Piranesi Prix de Rome et d’Athènes. Cuộc tuyển chọn do Accademia Adrianea tổ chức, tập trung vào Acropolis và các vùng khảo cổ lân cận tại Athens. Đề bài bao gồm đường liên kết giữa các khu vực, tuyến bao quanh chân đồi và những khoảng trống quanh các di tích. Kết quả được công bố tại hội nghị ở Rome tháng 3 năm 2023, trong một chương trình nghiên cứu kiến trúc và khảo cổ có sự tham gia của các trường đại học. [14]

Tháng 12 năm 2024, COAC tổ chức giới thiệu Toni Gironès. Ritornare alla terra, chuyên khảo đầu tiên dành cho văn phòng. Gianpaola Spirito, nhà nghiên cứu tại Sapienza ở Rome, xây dựng cuốn sách từ chuỗi trao đổi với kiến trúc sư và những công trình thực hiện từ năm 1995. Buổi giới thiệu có sự tham gia của Gironès cùng Carles Llop, Bet Capdeferro, Solano Benítez, Carlos Pita và Itziar Gonzàlez. Cuốn sách tập hợp công việc thiết kế, phương pháp và quá trình phát triển dự án thành một hồ sơ nghề nghiệp kéo dài gần ba thập niên. [16]

Các mốc thời gian

  1. 1992

    Tốt nghiệp ETSAV. [1]

  2. 1993

    Bắt đầu hành nghề độc lập và giảng dạy tại ETSAV. [1][3]

  3. 1996

    Nhận giải kiến trúc sư trẻ Catalunya. [2]

  4. 2004

    Hoàn thành công trình bảo vệ di tích La Fornaca. [5]

  5. 2005–2012

    Phụ trách ngành kiến trúc tại URV. [3]

  6. 2007–2009

    Thực hiện 80 căn hộ tại Salou. [7]

  7. 2008–2011

    Can thiệp di tích Can Tacó. [6]

  8. 2013

    Seró nhận giải FAD; triển lãm cá nhân tại S AM Basel. [8][9]

  9. 2016

    Hoàn thành tiến sĩ UPC; tham gia các chương trình tại Biennale Venice. [10][4]

  10. 2019

    Bảo tàng Khí hậu Lleida nhận Premio de Arquitectura Española. [13]

  11. 2023

    Đồng giải nhất Piranesi Prix de Rome et d’Athènes với nhóm Politecnico di Milano. [14]

  12. 2023–2024

    Giảng viên khách mời International Architecture Workshop, Politecnico di Milano. [3]

  13. 2024

    Ra mắt chuyên khảo Ritornare alla terra. [16]

Tài liệu tham khảo

  1. Toni Gironès ↗Estudi Toni Gironès
  2. Toni Gironès Saderra ↗COAC — Landscape
  3. Toni Gironès ↗EINA
  4. Processes in Time. Toni Gironés ↗MACA Alicante
  5. Edifici de La Fornaca ↗Diputació de Barcelona
  6. Mons Observants: adecuación del yacimiento romano de Can Tacó ↗Estudi Toni Gironès
  7. Viviendas de protección oficial en Salou ↗Estudi Toni Gironès
  8. Espacio transmisor del túmulo/dolmen megalítico de Seró ↗Estudi Toni Gironès
  9. Spatial Positions 4 — Space+Matter: Life+Place ↗S AM Swiss Architecture Museum
  10. Arquitectures espontànies, reflexions sobre constants en arquitectura ↗Universidad de Granada — research record
  11. Toni Gironès. Arquitectura e intuición ↗BAC — Universidade da Coruña
  12. Museo del clima en Lleida ↗Estudi Toni Gironès
  13. Trayectoria académica ↗Estudi Toni Gironès
  14. I progetti vincitori — Piranesi Prix de Rome et d’Athènes ↗Accademia Adrianea
  15. Toni Gironès — conférence 16 avril 2024 ↗Fri-archi
  16. Presentació del llibre Toni Gironès. Ritornare alla terra ↗COAC

Cập nhật hồ sơ: 27.10.2026